W poprzednich numerach „Przeglądu Komunalnego” przeanalizowano przepisy Ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach oraz Ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, związane najpierw z kwalifikowaniem do kategorii odpadów gleby i ziemi, a następnie z gospodarowaniem tego rodzaju odpadami, czyli ich wykorzystywaniem. Tę ostatnią kwestię warto kontynuować.

Wykorzystanie gleby i ziemi w procesie odzysku odpadów najczęściej wymaga odpowiedniego przygotowania. Prowadzenie działań przygotowawczych, mających zwykle charakter oczyszczenia odpadowej gleby czy ziemi z różnych domieszek, często rodzi wątpliwość, czy po ich przeprowadzeniu nie byłoby możliwe uznanie, że w stosunku do oczyszczonej gleby i ziemi nastąpiła utrata statusu odpadu w rozumieniu art. 14 ustawy o odpadach (DzU z 2020 r. poz. 797, z późn. zm., dalej: u.o.).

Utrata statusu odpadu

Wątpliwość wynika z braku rozróżnienia sposobów rozumienia w u.o. terminu „utrata statusu odpadu”, która to utrata, co do zasady, ma miejsce poprzez recykling (przekształcenie odpadu w produkt użyteczny, w tym mieści się także tzw. regeneracja, czyli przywrócenie poprzedniej wartości użytkowej produktu) bądź przez wykorzystanie w procesie odzysku, gdzie odpad zastępuje inne produkt. Z kolei art. 14 dotyczy sytuacji o charakterze wyjątku – nie został przeprowadzony pełen recykling, przeprowadzono tylko czynności przygotowawcze, dały one jednak określone efekty pozwalające na stwierdzenie utraty statusu odpadu przed końcowym recyklingiem.

W konsekwencji obowiązujące przepisy nie dają podstaw do zastosowania instytucji prawnej „utraty statusu odpadu”, regulowanej przepisami art. 14 u.o.,  do odpadów w postaci gleby i ziemi. Wynika to z faktu,...