Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego może mieć różne skutki. Na ten instrument zarządzania przestrzenią trzeba patrzeć m.in. z perspektywy możliwych skutków finansowych. Plan bowiem może doprowadzić zarówno do podwyższenia, jak i do obniżenia wartości nieruchomości.

W tym drugim przypadku właściciele nieruchomości mogą kierować do gminy roszczenia odszkodowawcze. Natomiast gdy wartość nieruchomości wzrasta, to gminy (konkretnie ich organy wykonawcze) mogą zażądać od właścicieli nieruchomości stosownej opłaty.

Aby ten ostatni przypadek miał miejsce, muszą zostać spełnione następujące kryteria:

w planie miejscowym musi zostać określona stawka opłaty planistycznej dla nieruchomości, musi nastąpić wzrost wartości nieruchomości, spowodowany bezpośrednio planem miejscowym, po wejściu w życie planu miejscowego właściciel nieruchomości musi dokonać jej odpłatnego zbycia, nie może upłynąć termin pięciu lat pomiędzy wejściem planu miejscowego w życie a wszczęciem postępowania z zakresu wymierzenia opłaty planistycznej.

Jaka stawka?

Każdy z tych warunków zasługuje na szczegółowe, osobne omówienie. Przede wszystkim organy gminy muszą, przy okazji uchwalenia planu miejscowego, pamiętać o tym, aby określić w nim wysokość opłaty planistycznej (tzw. renty planistycznej). Brak określenia tej wysokości opłaty w planie stanowić będzie przesłankę do stwierdzenia nieważności planu. Trzeba również pamiętać o tym, że w jednym planie miejscowym mogą być określane różne stawki dla terenów o różnym przeznaczeniu – czyli na przykład można przyporządkować wyższą stawkę dla terenów mieszkaniowych, a...