WSA uchyla decyzję dotyczącą środowiskowych uwarunkowań prac regulacyjnych na Odrze

Sąd stwierdził, że GDOŚ nie uwzględnił w swojej decyzji faktu wystąpienia katastrofy ekologicznej. Jak wynika z wyroku WSA z 27 stycznia 2025 r., sąd uchylił decyzje organów środowiskowych dotyczące projektu Ochrony Przeciwpowodziowej w Dorzeczu Odry i Wisły. Sąd uznał, że przy wydaniu decyzji środowiskowej doszło do naruszenia przepisów postępowania, co mogło wpłynąć na wynik sprawy.

Decyzję środowiskową dla prac na Odrze RDOŚ wydał w 2020 r., a GDOŚ podtrzymał ją 16 sierpnia 2022 r. Rozstrzygnięcie to zostało zaskarżone do sądu przez organizacje ekologiczne. WSA przyznał rację skarżącym, podkreślając, że GDOŚ jako organ odwoławczy nie uwzględnił katastrofy ekologicznej, która miała miejsce kilka dni przed wydaniem decyzji.

Brak aktualizacji raportu środowiskowego

WSA wskazał, że organ miał wiedzę o katastrofie „z urzędu”, jednak nie uwzględnił jej w swojej decyzji. Choć żaden przepis nie zobowiązuje inwestora do aktualizacji raportu środowiskowego w toku postępowania administracyjnego, to zdaniem sądu katastrofa ekologiczna była istotną przesłanką do ponownej inwentaryzacji przyrodniczej. WSA uznał, że raport środowiskowy nie odzwierciedlał rzeczywistego stanu gatunków chronionych i ich siedlisk po katastrofie.

Zdaniem sądu działania modernizacyjne mogą mieć znacznie większy wpływ na środowisko w przypadku niewielkich populacji organizmów. W związku z masowym śnięciem ryb WSA podkreślił konieczność przeprowadzenia nowej oceny skutków dla specjalnych obszarów ochrony siedlisk oraz ponownej analizy metod ochronnych i odtworzeniowych.

Nakaz wstrzymania prac na Odrze

Na skutek zaskarżenia decyzji GDOŚ z 2022 r. WSA nakazał wstrzymanie prac na Odrze, co zostało podtrzymane przez Naczelny Sąd Administracyjny wiosną 2023 r. Ówczesny wiceminister infrastruktury Marek Gróbarczyk zapowiedział jednak kontynuację prac, argumentując, że inwestycja opiera się na prawomocnym pozwoleniu na budowę i poprawia bezpieczeństwo przeciwpowodziowe.

Inwestorem projektu było Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie. W październiku 2022 r. wiceszef Wód Polskich Wojciech Skowyrski tłumaczył, że celem prac było zapobieganie wypłycaniu i pogłębianiu Odry oraz zapewnienie swobodnego przepływu wody. Zapewniał, że Wody Polskie nie betonują i nie pogłębiają rzeki, a jedynie przywracają jej równowagę.