Katowicki Spodek wpisany do rejestru zabytków

Zgodnie z decyzją konserwatorską ochroną objęto “zespół zabudowy hali widowiskowo-sportowej”, który obejmuje zarówno budynki hali, lodowiska, hotelu, sali gimnastycznej oraz biurowe, jak i ich najbliższe otoczenie z tzw. placem honorowym (pl. Henryka Sławika i Józefa Antalla).

Konieczny remont

Postępowanie ws. wpisania Spodka do rejestru zabytków woj. śląskiego zostało wszczęte po tym, jak w mediach zaczęto szeroko komentować planowaną rozbiórkę i odbudowę zewnętrznych tarasów hali.

Przeprowadzona w 2023 r. ekspertyza wykazała, że stan tarasów Spodka stanowi zagrożenie dla jej użytkowników. W związku z tym Katowickie Inwestycje – spółka Urzędu Miasta Katowice – ogłosiły przetarg na wykonanie dokumentacji projektowej dotyczącej ich rozbiórki i odbudowy. Złożone zostały dwie oferty: 585,2 tys. zł oraz 934,8 tys. zł. Maksymalna kwota zaplanowana na ten cel to 879,6 tys. zł.

Mirosław Rymer poinformował, że zaplanowano dalsze prace z udziałem przedstawicieli lokalnego samorządu oraz ekspertów dotyczące przyszłości tarasów hali. Wskazał, że konieczne są dodatkowe ekspertyzy. – Musimy wspólnie wypracować jak najlepsze rozwiązanie – podkreślił.

Urząd Miasta Katowice, do którego należy Spodek, może odwołać się od decyzji o wpisaniu hali do rejestru zabytków woj. śląskiego w ciągu 14 dni od jej otrzymania.

Latający spodek

Katowicka hala widowiskowo-sportowa swoim kształtem przypomina latający spodek. To przykład architektury space age, którą w latach 50. i 60. XX w. napędzał wyścig kosmiczny pomiędzy USA i ZSRR, a inspirowały wizje eksploracji kosmosu.

Projekt Spodka przygotowali Maciej Gintowt i Maciej Krasiński. Za konstrukcję odpowiadali Wacław Zalewski i Andrzej Żórawski. Jego kształt nie został podyktowany tylko i wyłącznie względami estetycznymi. Żelbetową misę fundamentową umocowano na słupach-wahaczach, co – w połączniu z niewielką powierzchnią stykającą się z ziemią – ma chronić obiekt przed wstrząsami i szkodami górniczymi. W czasie budowy wytrzymałość konstrukcji testowało 4000 żołnierzy.

Halę otwarto w 1971 r. organizując w niej obchody 50. rocznicy wybuchu III powstania śląskiego. Rok później przemawiał w niej kubański dyktator Fidel Castro, a podczas wystawy samochodów po raz pierwszy zaprezentowano “Malucha”, czyli Fiata 126p.

Przez lata Spodek zasłynął m.in. z koncertów największych światowych gwiazd muzyki, festiwali muzycznych, rozgrywanych w nim meczów siatkarskiej reprezentacji Polski oraz międzynarodowych turniejów e-sportowych.