Atom coraz bliżej. W szczycie budowy pracę znajdzie nawet 10 tys. osób

Jak informuje w wywiadzie prezes PEJ, przygotowania do budowy pierwszej elektrowni jądrowej w Polsce przebiegają zgodnie z planem. Zastrzega jednak, że tak duże projekty infrastrukturalne zawsze wiążą się z różnego rodzaju ryzykami, które wymagają bieżącego monitorowania i zarządzania.

Zdaniem Woszczyka kluczowym momentem rozpoczynającym właściwą fazę budowy będzie wylanie tzw. First Nuclear Concrete – pierwszego betonu jądrowego. Ten symboliczny etap planowany jest na grudzień 2028 roku i będzie oznaczał faktyczne rozpoczęcie budowy elektrowni.

Największym wyzwaniem jest harmonogram

Prezes spółki zwraca uwagę, że w przypadku inwestycji jądrowych największym wyzwaniem są kwestie związane z harmonogramem. W jego ocenie ewentualne opóźnienia mogą mieć bardzo poważne konsekwencje finansowe i generować koszty sięgające nawet miliardów złotych.

Jak wyjaśnia, istotne są również ryzyka projektowo-techniczne, które mogą pojawić się na różnych etapach przygotowania i realizacji inwestycji. Spółka na bieżąco analizuje jednak możliwe scenariusze i przygotowuje rozwiązania alternatywne. Jak zaznacza Woszczyk, obejmuje to także sytuacje mniej oczywiste, takie jak np. odkrycia archeologiczne na placu budowy.

Nawet 10 tys. osób przy budowie

Budowa elektrowni jądrowej w gminie Choczewo będzie jednym z największych placów budowy w Polsce. W opinii prezesa Polskich Elektrowni Jądrowych w trakcie realizacji projektu potrzebne będzie bardzo szerokie spektrum specjalistów – zarówno pracowników fizycznych, jak i wysoko wykwalifikowanej kadry technicznej.

Jak wskazuje Woszczyk, na budowie będą pracować m.in. zbrojarze, spawacze, betoniarze, operatorzy ciężkiego sprzętu budowlanego, kotlarze, monterzy konstrukcji stalowych, inżynierowie budownictwa, elektrycy czy cieśle.

Podkreśla przy tym, że w energetyce jądrowej obowiązują znacznie wyższe standardy jakościowe niż w przypadku inwestycji konwencjonalnych, dlatego część pracowników będzie musiała posiadać odpowiednie certyfikaty i specjalistyczne uprawnienia.

Według szacunków spółki szczyt zatrudnienia przypadnie na okres trwający około trzech–czterech lat w trakcie blisko dziesięcioletniej budowy. W tym czasie na placu budowy pracować będzie około 10 tys. osób, w tym kilkuset spawaczy.

Współpraca z uczelniami i nowe centrum kompetencji

Kolejnym etapem po zakończeniu budowy będzie eksploatacja elektrowni, która – jak zaznacza Woszczyk – również będzie wymagała wysoko wykwalifikowanej kadry. Z tego powodu spółka planuje rozwijać współpracę z uczelniami z Pomorza.

Zdaniem prezesa Polskich Elektrowni Jądrowych region ma potencjał, aby stać się ważnym ośrodkiem rozwoju kompetencji w dziedzinie energetyki jądrowej. W planach jest stworzenie tam centrum kompetencji jądrowych, które skupiałoby ekspertów, zaplecze badawczo-rozwojowe oraz programy szkoleniowe.

Woszczyk podkreśla, że operatorami elektrowni mają być przede wszystkim Polacy. Jak zaznacza, do uruchomienia pierwszego bloku pozostało jeszcze około dziesięciu lat, co jego zdaniem daje wystarczająco dużo czasu na przygotowanie odpowiedniej kadry.

Energetyka jądrowa oparta na krajowych kompetencjach

W opinii prezesa rozwój energetyki jądrowej w Polsce powinien w jak największym stopniu opierać się na krajowych kompetencjach. Jest to – jak zaznacza – element budowania tzw. local content, czyli udziału polskich firm, instytucji naukowych i specjalistów w realizacji projektu.

Woszczyk przypomina, że przez wiele lat projekt jądrowy w Polsce pozostawał jedynie w sferze planów po zatrzymaniu budowy elektrowni w Żarnowcu. Jego zdaniem realizacja inwestycji w gminie Choczewo może stać się impulsem do odbudowy i rozwoju kompetencji jądrowych w północnej części kraju.

Bezpieczeństwo technologii

Prezes Polskich Elektrowni Jądrowych podkreśla, że jednym z kluczowych elementów inwestycji jest bezpieczeństwo. Pod koniec marca spółka planuje złożyć do Państwowej Agencji Atomistyki wniosek o zezwolenie na budowę obiektu jądrowego. Procedura oceny projektu oraz raportu bezpieczeństwa może potrwać nawet dwa lata.

Jak wyjaśnia Woszczyk, elektrownia będzie oparta na technologii AP1000 opracowanej przez firmę Westinghouse. W jego ocenie zastosowane w niej pasywne systemy bezpieczeństwa eliminują ryzyko zdarzeń radiacyjnych kojarzonych z katastrofą w Czarnobylu.

Elektrownia będzie pracować w otwartym układzie chłodzenia wykorzystującym wodę morską, dzięki czemu nie powstaną charakterystyczne chłodnie kominowe znane z elektrowni zlokalizowanych w głębi lądu. Według prezesa wpływ inwestycji na krajobraz i środowisko ma zostać maksymalnie ograniczony.

Finansowanie projektu

Jak zapewnia Marek Woszczyk, finansowanie budowy elektrowni jądrowej jest zabezpieczone. W specustawie atomowej zapisano około 60 mld zł wsparcia ze strony Skarbu Państwa, które ma być przekazywane stopniowo wraz z postępem prac.

Dodatkowo projekt uzyskał zgodę Komisji Europejskiej na zastosowanie pomocy publicznej. Spółka otrzymała również deklaracje finansowania od 11 agencji kredytów eksportowych z różnych krajów świata o łącznej wartości przekraczającej 100 mld zł.

Jak wyjaśnia prezes, obecnie trwa proces szczegółowej analizy finansowej i organizacyjnej projektu (due diligence). Po jego zakończeniu możliwe będzie podpisanie umów kredytowych oraz podjęcie ostatecznej decyzji inwestycyjnej, planowanej na 2028 rok – jeszcze przed wylaniem pierwszego betonu jądrowego.