Górny Śląsk zaktualizował swój program ochrony powietrza

Uchwałę antysmogową woj. śląskiego tamtejszy sejmik przyjął w 2017 r., zaczęła ona obowiązywać od września tamtego roku.

Dlaczego aktualizacja?

W grudniu 2017 r. przyjęto uwzględniający uchwałę program ochrony powietrza. O ile uchwała zakazuje używania określonych paliw i nakazuje stopniową wymianę przestarzałych pieców, program m.in. wskazuje narzędzia ograniczania stosowania niskiej jakości paliw czy wspierania samorządów w działaniach na rzecz obniżenia emisji szkodliwych gazów i pyłów.

Uchwała antysmogowa obowiązuje od 2017 r. w niezmienionym kształcie. Jak wyjaśniał w poniedziałek wicemarszałek woj. śląskiego Łukasz Czopik, o ile na danym terenie dochodzi do kolejnych przekroczeń bądź naruszeń standardów ochrony powietrza, tamtejszy program ochrony powietrza zgodnie z Prawem ochrony środowiska jest aktualizowany co trzy lata, m.in. aby zweryfikować przyjęte wcześniej narzędzia służące do poprawy jakości i ochrony środowiska.

Przekroczone normy referencyjne

“Tak jest w naszym przypadku. Niestety stężenia pyłów i standardy jakości powietrza zostały u nas naruszone i są ciągle wyższe niż oczekiwane wartości referencyjne. Dlatego na mocy przepisów ustawowych zobligowani byliśmy do tego, by taką aktualizację przeprowadzić. Nie jest to inicjatywa, która ma zaostrzyć, wprowadzić dodatkowe restrykcje, czy w jakikolwiek sposób wywrócić to, co przyjęła uchwała antysmogowa” – zastrzegł Czopik przypominając, że poprzednia aktualizacja programu pochodzi z 2020 r.

“W oparciu o tę aktualizację skupiamy się na czterech podstawowych obszarach: wyeliminowaniu do 2026 r. pozaklasowych źródeł ciepła, na działalności edukacyjnej i promocyjnej, jeśli chodzi o proekologiczne zachowania zarówno jednostek organizacyjnych przedsiębiorców, jak i obywateli i indywidualne gospodarstwa. Kładziemy też nacisk na kontrolę realizacji zapisów z uchwały antysmogowej związanych z wykorzystaniem opału z odpowiednią klasą energetyczną” – wymieniał wicemarszałek.

Dodał, że ze względu na to, iż na niektórych odcinkach wokół autostrady A4 stwierdzono przekroczenia będące efektem wzmożonego ruchu, ta “aktualizacja wprowadza zalecenie, aby w sposób ściślejszy stosować tzw. zielone zamówienia publiczne”. Chodzi np. o zawieranie w specyfikacjach przetargowych określonych wymogów środowiskowych, dotyczących pojazdów czy maszyn budowlanych.

“Wykonawca, który na nasze zlecenie opracował zarówno część badawczą, jak i aktualizację stwierdza, że przyjąwszy te cztery obszary, nie ma potrzeby wprowadzenia dodatkowych restrykcji” – podkreślił wicemarszałek.

Fundusze europejskie

Odnosząc się do pytań radnych Czopik wyjaśniał, że działania związane z ochroną powietrza są i będą finansowane w znacznej mierze funduszami europejskimi – w tym z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji – wynikającymi z Europejskiego Zielonego Ładu. Pokryją one ponad połowę wykazanych w programie ochrony powietrza potrzeb w tym zakresie, oszacowanych na ok. 8,5 mld zł.

Autorem dokumentu pod nazwą “Program ochrony powietrza dla terenu województwa śląskiego mający na celu osiągnięcie poziomów dopuszczalnych substancji w powietrzu oraz pułapu stężenia ekspozycji” byli specjaliści spółki Atmoterm (będący także autorami poprzednich jego wersji).

Uchwała antysmogowa woj. śląskiego zakazuje używania najbrudniejszych paliw – w tym mułów oraz flotokoncentratów – i nakazuje stopniową, w perspektywie do 2027 r., wymianę przestarzałych instalacji cieplnych.