Publikacja „100 lat ochrony środowiska w Polsce” pod red. Wojciecha Szymalskiego jest pokłosiem konferencji o tym samym tytule, zorganizowanej w ubiegłym roku przez Fundację Instytut na Rzecz Ekorozwoju oraz Katedrę Ochrony Środowiska i Dendrologii SGGW w Warszawie.

Celami zarówno konferencji, jak i wydanej na jej podstawie książki było, po pierwsze, dokonanie oceny krajowego dorobku zarówno teoretycznego, jak i praktycznego w zakresie ochrony środowiska i przyrody w Polsce, a po drugie – postawienie diagnozy obecnej sytuacji w tym zakresie oraz zidentyfikowanie i ocena wyzwań stojących przed ekspertami, praktykami i naukowcami zajmującymi się polityką ekologiczną w Polsce.

Postępowe lata 1918-1939

Po odzyskaniu niepodległości w 1918 r. niemal natychmiast przystąpiono do ustanawiania aktów prawnych dotyczących ochrony środowiska – przy czym warto podkreślić, że na tle ustawodawstwa innych krajów wyróżniały się one nowoczesnością i kompleksowością podejścia. Pierwszą oficjalną instytucją zajmującą się ochroną środowiska i przyrody była Państwowa Rada Ochrony Przyrody, powołana 17 grudnia 1919 r. O czystość powietrza, gleby i wód dbała Państwowa Zasadnicza Ustawa Sanitarna z 8 lutego 1919 r., a Ustawa wodna z 1922 r. wprowadziła m.in. zakazy zmiany przez właściciela kierunku odpływu wód i odpływu ze źródeł ze szkodą dla wód położonych niżej. Pojawiły się też akty prawne traktujące o uzdrowiskach (z 1922 r.),...