W praktyce zaczęły pojawiać się sytuacje, w których ta sama osoba fizyczna za nielegalne sprowadzanie odpadów najpierw jest skazywana wyrokiem karnym, a następnie inspektor ochrony środowiska wymierza jeszcze karę pieniężną. Oczywiście można wyobrazić sobie sytuacje, w których postępowania administracyjne i karne toczą się równolegle, a także takie, kiedy najpierw zostaje wymierzona kara pieniężna.

Możliwość podwójnego ukarania wynika z następujących przepisów. Na podstawie art. 183 §4 kodeksu karnego1(dalej k.k.) podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat ten, kto wbrew przepisom przywozi odpady z zagranicy lub wywozi je za granicę. Wojewódzki inspektor ochrony środowiska (WIOŚ), zgodnie z art. 32 ustęp 1 Ustawy z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów2, nakłada na odbiorcę odpadów przywiezionych nielegalnie bez dokonania zgłoszenia w drodze decyzji karę pieniężną od 50 tys. do 300 tys. zł. Czy podwójnie ukaranej osobie przysługuje możliwość obrony w wyniku tego, iż wymierzenie jej kary narusza powszechnie akceptowaną zasadę, która mówi, że „nie można być dwukrotnie ukaranym za to samo” (ne bis in idem), a wynika z art. 2 Konstytucji? Aby rozstrzygnąć tę wątpliwość, w pierwszej kolejności potrzebne będzie poświęcenie kilku słów charakterowi prawnemu administracyjnych kar pieniężnych (czy mają walor „karny”?), a następnie rozważenie zagadnienia, czy na gruncie konstytucji taka kumulacja odpowiedzialności...