Dwa systemy wspomagania zarządzania środowiskiem na poziomie lokalnym: System Identyfikacji Napływu Zanieczyszczeń Powietrza (SINZaP2) oraz System Zarządzania Ryzykiem Zdrowotnym (HRA2) opracowali specjaliści ochrony środowiska i programiści z Instytutu Ekologii Terenów Uprzemysłowionych (IETU) z Katowic.

Stworzone przez naukowców systemy powstały w ramach projektu pn. „Rozbudowa infrastruktury informatycznej gromadzenia, przetwarzania i analizy danych środowiskowych (in2in)”. Jego głównym celem jest stworzenie specjalistycznych baz danych i aplikacji zarządzania środowiskiem, przebudowa istniejącego oprogramowania, a także zwiększenie bezpieczeństwa danych w Internecie.

Dwa innowacyjne systemy

Pierwszy system powstał w ramach projektu opracowanego dla województwa śląskiego. Dostarcza on specjalistom zarządzającym jakością powietrza informacji o wstępnej ocenie i służy prognozowaniu jakości powietrza na wybranym obszarze. Można go wykorzystać m.in. do gromadzenia danych o źródłach i emisji zanieczyszczeń powietrza, określania poziomu stężeń tych zanieczyszczeń czy kierunku ich napływu. Zgromadzone dane pozwolą pracownikom IETU wykonywać kolejne analizy zachodzących w środowisku zmian. System można wdrożyć w skali lokalnej i regionalnej dla innych obszarów, w oparciu o zestaw danych statycznych i dynamicznych opisujących emisję i warunki meteorologiczne.

Z kolei drugi: System Zarządzania Ryzykiem Zdrowotnym służy do analizy potencjalnych negatywnych skutków zdrowotnych, które mogą wystąpić w wyniku narażenia na szkodliwe substancje obecne w mediach środowiskowych na danym terenie. Wykorzystuje się go do szybkiego uzyskania informacji o wielkości i rozkładzie przestrzennym ryzyka zdrowotnego, w zależności od obecnego lub planowanego sposobu użytkowania terenu. HRA2 pomoże przy procesach decyzyjnych związanych z remediacją (oczyszczanie i usuwanie zanieczyszczeń powstałych w wyniku działania przemysłu lub w przypadku awarii, np. wyciek benzyny) terenów zdegradowanych chemicznie i planowaniem innych działań naprawczych w środowisku. Pozwala on na wyznaczanie podobszarów remediacyjnych, w celu wstępnego określenia zakresu prac i stopnia likwidacji narażenia. Podstawą są analizy ryzyka zdrowotnego dla trzech typowych sposobów użytkowania terenów miejskich: mieszkaniowego, przemysłowego i rekreacyjnego oraz analizy ryzyka zdrowotnego dla określonych grup receptorów np. dzieci lub osób dorosłych z uwzględnieniem lokalnych warunków środowiskowych i lokalnych warunków narażenia.

Inwestycja w przyszłość

W ramach projektu in2in, którego koordynatorem jest Piotr Cofałka z IETU, powstały już m.in. biblioteka cyfrowa licząca ponad 12 tys. książek i raportów, geoportale łączące gromadzone od kilkudziesięciu lat dane przestrzenne z wizualizacjami na mapach, a także system wideokonferencyjny i zdalnej edukacji. Instytut opracował również zdalne szkolenia m.in. o ochronie dzieci przed ołowiem i kadmem.

Projekt rozpoczął się w 2011 r., a zakończy jesienią 2015 r. Jego wartość wynosi ponad 9 mln zł, w tym udział UE prawie 7 mln zł. Projekt współfinansowany jest ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka.

UDOSTĘPNIJ

Czytaj więcej

Skomentuj