Natura 2000: ważny dzień dla europejskiej przyrody

Komisja formalnie zatwierdziła włączenie do sieci kolejnych 235 terenów, zaproponowanych przez państwa członkowskie jako „tereny mające znaczenie dla Wspólnoty”. Państwa członkowskie będą miały sześć lat na wdrożenie niezbędnych środków ich ochrony. Najnowsza aktualizacja dotyczy dwudziestu państw członkowskich i obejmuje wszystkie regiony biogeograficzne, których jest dziewięć: alpejski, atlantycki, borealny, czarnomorski, kontynentalny, makaronezyjski, panoński, stepowy i śródziemnomorski.

Powierzchnia obszarów Natura 2000 wynosi obecnie 768 000 km² (17,9 proc.) powierzchni lądów Unii Europejskiej i ponad 217 000 km² (ok. 4 proc.) jej akwenów morskich.

Główne kraje uczestniczące w rozszerzeniu sieci to Zjednoczone Królestwo, Rumunia, Łotwa, Włochy, Szwecja, Bułgaria, Dania, Francja, Słowacja, Estonia i Malta.

Najbardziej znaczącym uzupełnieniem w bieżącym roku jest wskazanie przez Zjednoczone Królestwo ławicy Dogger Bank (12 330 km2), płytkiego obszaru morskiego w środkowej części Morza Północnego. Wspólnie z przylegającymi obszarami niemieckim i niderlandzkim tworzy ona rozległy transgraniczny obszar Natura 2000 o powierzchni ponad 18 000 km2. Dogger Bank wskazano głównie z uwagi na niezwykle produktywne piaszczyste siedliska, które są ważnym tarliskiem i terenem dorastania wielu gatunków ryb o znaczeniu handlowym. Jej włączenie do sieci ułatwi skoordynowane zarządzanie tym obszarem, w tym także wspólne działania państw członkowskich dotyczące odpowiednich środków w zakresie rybołówstwa.

Najważniejszym uzupełnieniem na Morzu Bałtyckim było wskazanie przez Szwecję i Łotwę dziesięciu nowych obszarów morskich. Znajdują się tam obfitujące w gatunki ryb siedliska w postaci ławic piaszczystych i raf; ponadto obszary te zapewniają ważne żerowiska fokom i rybom migrującym. Łączna powierzchnia tych dziesięciu obszarów wynosi prawie 4000 km².

Proporcjonalnie do powierzchni kraju największy wkład wniosła Malta, wskazująca obecnie obszary morskie o powierzchni 183 km2, które tworzą podstawę solidnej sieci morskiej w otaczających ją wodach. Nowe maltańskie morskie obszary chronione pomogą w ochronie podmorskich łąk pokrytych trawą z gatunku Posidonia oraz podwodnych raf i stworzą ważne siedlisko dla endemicznego maltańskiego mięczaka Gibbula nivosa – jaskrawo ubarwionego morskiego ślimaka.

Największa ekspansja lądowych obszarów sieci dokonała się w Rumunii. Dodano 109 nowych obszarów, a wiele istniejących powiększono, tak że łączna ich powierzchnia obejmuje obecnie prawie 42 000 km². Wśród dodanych obszarów znajdują się różnorodne bogate w gatunki siedliska łąkowe i leśne oraz ważne siedliska licznych rzadkich i zagrożonych gatunków, wśród których jest wiele gatunków nietoperzy i płazów. Wspólnie z dodatkowymi obszarami zgłoszonymi przez Bułgarię i Słowację nowe rumuńskie obszary Natura 2000 zapewnią również lepszą ochronę bogatej endemicznej fauny dorzecza Dunaju.