Ustawa dotycząca likwidacji "poprzemysłowych bomb ekologicznych"

Ustawa dedykowana jest konkretnym, już zidentyfikowanym terenom poprzemysłowym (wymienionym w załączniku do ustawy), dla których działania poprawiające stan środowiska mają być finansowane z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO), Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Funduszu Spójności, Funduszu InvestEU, innych pozyskanych przez właściwy organ oraz środków własnych gminy.

Jakich zakładów dotyczy ustawa?

Na liście znalazły się tereny należące do: Zakładów Chemicznych “Zachem” w Bydgoszczy; Zakładów Chemicznych “Organika-Azot” w Jaworznie; Zakładów Chemicznych “Tarnowskie Góry” w Tarnowskich Górach; Zakładów Przemysłu Barwników “Boruta” w Zgierzu; Zakładów Włókien Chemicznych “Wistom” w Tomaszowie Mazowieckim.Wskazano, że ustawa zmierza do: rozpoznania, przygotowania i oceny skali problemów związanych z ograniczaniem wpływu na środowisko i zdrowie ludzi terenów zdegradowanych; usunięcia lub ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko i zdrowie ludzi tych terenów, w tym eliminacji lub zabezpieczenia odpadów stwarzających zagrożenie dla środowiska i zdrowia ludzi oraz oczyszczenie zanieczyszczonych terenów w celu późniejszego zagospodarowania; przywrócenia określonych terenów do ponownego wykorzystania lub przygotowania do pełnienia nowych funkcji, o ile jest to możliwe.

Kolejne “bomby ekologiczne” w kolejce

Dodano, że celem ustawy jest też zdefiniowanie innych niż wymienione w załączniku do ustawy miejsc o podobnym charakterze, gdzie gromadzone były historyczne odpady przemysłowe, przy czym przyjęto tu tę samą datę graniczną, która powoduje uznanie za problem o charakterze zaszłości historycznej, tj. przed 1 października 2001 r. “Takie tereny będą mogły być w przyszłości objęte planowaną specustawą, w miarę dostępności środków na ochronę środowiska oraz po uprzednim wprowadzeniu zmian do uchwalonej specustawy” – napisano.

Ustawa definiuje

Ustawa przewiduje m.in.: wprowadzenie definicji wielkoobszarowego terenu zdegradowanego oraz składowiska historycznych odpadów przemysłowych i miejsca gromadzenia historycznych odpadów przemysłowych; wprowadzenie obowiązku prowadzenia przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (GIOŚ) ewidencji zarówno rozpoznanych, jak i dotychczas nierozpoznanych wielkoobszarowych terenów zdegradowanych w celu utworzenia i uzupełniania ewidencji tych terenów.

Określenie odpowiedzialności

Ponadto przepisy określają organy odpowiedzialne m.in. za poprawę stanu środowiska na obszarach zdegradowanych i wskazują ich obowiązki “w zakresie wykonania kompleksowej oceny stanu środowiska na wielkoobszarowym terenie zdegradowanym oraz projektu planu poprawy stanu środowiska na tym terenie, w miarę dostępności środków na ten cel”, a także podjęcia określonych działań w miarę dostępności środków.

Ustawa określa również zasady wywłaszczenia nieruchomości lub czasowego zajęcia nieruchomości w celu wykonania decyzji w sprawie poprawy stanu środowiska na wielkoobszarowym terenie zdegradowanym, a także zasady ustalania wysokości odszkodowań dla władających nieruchomościami.

Jednocześnie przepisy wprowadzają zakaz sprzedaży przejętych nieruchomości do dnia, w którym decyzja o zakończeniu wykonania planu poprawy stanu środowiska stanie się ostateczna, a także zagwarantują zwrot poniesionych kosztów poprawy stanu środowiska w przypadku prowadzonej przez właściwy organ sprzedaży lub zwrotu nieruchomości poprzedniemu właścicielowi.

Ustawa ma wejść w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.