System kaucyjny. Operatorzy ustalili zasady współpracy swoich systemów w Polsce

Pięciu operatorów systemu kaucyjnego poinformowało w piątek o zawarciu umowy w zakresie warunków rozliczania pobranej i zwróconej kaucji oraz rozliczania i wymiany opakowań lub odpadów opakowaniowych.

To wymóg ustawowy

Stronami umowy są wszystkie tzw. podmioty reprezentujące, posiadające zezwolenia na prowadzenie systemu kaucyjnego: OK Operator Kaucyjny S.A., “PolKa” Operator Systemu Kaucyjnego not for profit S.A., Krajowy System Kaucyjny Zwrotka S.A., EKO-OPERATOR S.A. i Reselekt S.A.

W komunikacie operatorzy przypomnieli, że podpisanie umowy wynika z wymogów ustawowych, które zobowiązują je do ustalenia zasad współistnienia systemów kaucyjnych na terytorium Polski.

“Dla zapewnienia bezpieczeństwa oraz efektywności działania systemów kaucyjnych kluczowe jest wypracowanie wspólnych standardów i zasad współpracy” – wskazano w komunikacie.

Ustalą standardy, powołają organizację “parasolową”

Jak poinformowały firmy, strony umowy zobowiązały się do pracy nad ustaleniem reguł funkcjonowania centralnego systemu do zarządzania danymi opakowań, standardów zbiórki automatycznej i manualnej, logistyki zwrotnej, zasad działania centrów liczenia oraz szczegółowych mechanizmów rozliczeń między podmiotami reprezentującymi.

“Jednym z celów wskazanych w umowie jest powołanie organizacji gwarantującej efektywne współdziałanie systemów kaucyjnych. Organizacja ta będzie pełnić funkcję parasolową określając zasady zapewniające bezpieczeństwo i równe traktowanie wszystkich interesariuszy systemu” – dodali operatorzy.

Dla zapewnienia efektywnego wdrożenia i funkcjonowania systemów kaucyjnych w Polsce, operatorzy deklarują dalszą współpracę z kolejnymi podmiotami reprezentującymi.

System kaucyjny z podpisem Prezydenta RP

Zgodnie z podpisaną przez Prezydenta RP w czwartek nowelą ustawy, system kaucyjny wejdzie w Polsce w życie 1 października 2025 r.

Nowelizacja ustawy zakłada m.in., że w każdej gminie w Polsce będzie funkcjonować co najmniej jeden stacjonarny punkt odbierania opakowań i odpadów opakowaniowych w ramach systemu kaucyjnego. Innym rozwiązaniem, który znalazł się w ustawie jest stworzenie tzw. zamkniętego systemu obiegu kaucji, czyli pobierania jej w całym łańcuchu dystrybucji. Ma to przyczynić się do uszczelnienia systemu, wyeliminować możliwość defraudacji kaucji i zapewnić monitorowanie jej przepływów.

Nowela wyłącza też z systemu kaucyjnego zbiórkę opakowań po mleku i produktach mlecznych oraz wprowadza harmonizację oznakowania opakowań logotypem systemu kaucyjnego. W noweli dodano też zapis gwarantujący, że operator odbierający opakowania ze sklepów musi zwrócić tym sklepom faktycznie wypłaconą przez nie kaucję.

Duże sklepy, o powierzchni powyżej 200 mkw., będą musiały odbierać puste opakowania i oddawać kaucję. Natomiast mniejsze sklepy będą pobierać kaucję, ale przystąpienie do systemu odbioru opakowań będzie w ich przypadku dobrowolne.

Po stworzeniu systemu kaucyjnego, kaucja pobierana będzie od każdego wprowadzonego na rynek napoju w opakowaniu objętego tym systemem. Zwrot tej kaucji użytkownikowi końcowemu będzie następował również za pomocą systemu, bez konieczności okazywania paragonu nabycia napoju.

System ma objąć trzy rodzaje opakowań: butelki plastikowe do 3 litrów, metalowe puszki do 1 litra, a także – od 1 stycznia 2026 r. – szklane butelki wielorazowego użytku do 1,5 litra.