Lublin. WSA oddalił skargi spółdzielni na sposób naliczania opłat za śmieci

Zmiana zasad „gry w odpady”. Czy nadchodzące zmiany uszczelnią system?

Rada gminy może stosować różne metody

– W ocenie sądu nie okazały się trafne zarzuty podniesione w skargach – uzasadnił sędzia Andrzej Niezgoda. Wskazał, że prawo przewiduje różne metody pobierania opłat. – Nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy mogą być obciążone tą opłatą na cztery różne sposoby i rada gminy może stosować różne metody, więc rada gminy wykonała to upoważnienie do stanowienia aktów prawa miejscowego bez naruszenia zasady równego traktowania – powiedział.

Sąd podniósł, że problem pomiaru był już kilkakrotnie analizowany przez sądy, w tym przez Naczelny Sąd Administracyjny i wskazanie w uchwale konkretnego wodomierza, na którym powinien zostać dokonany pomiar „nie znajduje uzasadnienia w przepisach ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach”.

Jakie dane powinny podać spółdzielnie?

– Rada miasta powinna określić czy mamy w deklaracji podawać zużycie wody w oparciu o wodomierz główny w budynku, czy wodomierze indywidualne w mieszkaniach – skomentował po rozprawie prezes RSM „Motor” Janusz Szacoń. Dodał, że urządzenia mierzą zużycie wody z ok. 10-procentową dokładnością i wskazania na wodomierzach indywidualnych w mieszkaniach są niższe od tych, na wodomierzach głównych w blokach.

– Jeżeli my w deklaracjach podaliśmy zużycie wody w oparciu o wodomierze indywidualne, a miasto będzie miało inne stanowisko i obciąży spółdzielnie mieszkaniowe i zarządców wszystkich w oparciu zużycie wody wodomierzy głównych, no to 10 proc. ktoś musi dopłacić. Pytam kto? – powiedział Szacoń.

Prezes przyznał, że spółdzielnie nie kwestionują całej uchwały i naliczania opłat od zużycia wody. – Zgadzamy się właściwie z interpretacją, że lepszym wskazaniem ilości osób w lokalu jest zużycie wody niż oświadczenia, które do tej pory były składane, bo nie wszyscy je rzetelnie wypełniali – stwierdził.

Zapytany o to, czy planuje odwołać się od rozstrzygnięcia do NSA odpowiedział: – Poczekamy na uzasadnienie, ale prawdopodobnie tak.

Władze miasta: System zaczyna działać prawidłowo

Zastępca prezydenta Lublina Tomasz Fulara ocenił, że system gospodarowania odpadami komunalnymi „zaczyna działać prawidłowo, zaczyna się finansowo spinać”.

Według wyliczeń ratusza, po wprowadzeniu zmiany w systemie „odnalazło się” ok. 30-40 tys. osób, liczba mieszkańców objętych systemem opłat zwiększyła się z 290 tys. do ok. 330 tys., a miesięczne przychody wzrosły średnio o ok. 17 proc. Największy wzrost urzędnicy zaobserwowali we wspólnotach mieszkaniowych, szczególnie w nowych budynkach.

Przed zmianą ratusz przekonywał, że nie jest w stanie pokryć kosztów funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, które zostały oszacowane na ok. 146 mln zł w 2025 r. Fulara ocenił w piątek, że w tym roku system „może się zbilansować”. – Co jest dobrą informacją dla mieszkańców, bo już nie dopłacają do tego systemu, tylko wszyscy sprawiedliwie, solidarnie zrzucają się i płacą te koszty, które generują – powiedział.

Zastępca prezydenta poinformował, że prawdopodobnie w przyszłym roku miasto obejmie nowym systemem domy jednorodzinne, dla których obecnie opłata naliczana jest „od osoby”.

Uszczelnić system

Pierwszą uchwałę w sprawie nowych stawek Rada Miasta Lublin przyjęła w grudniu br. Początkowo opłaty miały wejść w życie od 1 lipca, ale na majowej sesji radni przesunęli termin na 1 sierpnia. W maju radni zadecydowali także, że koszt odbioru śmieci zostanie powiązany nie – jak stanowiła grudniowa uchwała – ze wskazaniami głównego wodomierza w budynku, ale z opomiarowanym zużyciem wody.

Od 1 sierpnia właściciele nieruchomości w zabudowie wielorodzinnej zostali zobowiązani do złożenia nowej deklaracji dotyczącej opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Pismo musi zawierać wyliczenia o średniomiesięcznym zużyciu wody za sześć miesięcy. Taki obowiązek dotyczy m.in. spółdzielni i wspólnot mieszkaniowych.

W przypadku zabudowy wielorodzinnej nowa stawka wynosi 13,20 zł za 1 metr sześcienny zużytej wody miesięcznie. Z 20-procentowej zniżki mogą skorzystać właściciele nieruchomości zamieszkiwanych przez rodziny wielodzietne. Natomiast właścicieli domków jednorodzinnych, którzy kompostują odpady obejmuje zniżka w wysokości 6 zł za osobę.

Nowej deklaracji nie muszą składać właściciele domów jednorodzinnych. W ich przypadku nadal obowiązuje metoda naliczania opłat „od osoby” ze stawką w wysokości 42 zł miesięcznie od mieszkańca nieruchomości.

Urząd Miasta tłumaczył zmianę potrzebą uszczelnienia systemu opłat za śmieci i uwzględnienia osób, które wcześniej uchylały się od płacenia. Według wyliczeń ratusza, w latach 2018-2024 ilość odpadów komunalnych odebranych od mieszkańców wzrosła z 99 tys. do 110 tys. ton. Jednocześnie ponad 37 tys. osób nie złożyło deklaracji dotyczących opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, co oznacza, że ok. 12,8 proc. mieszkańców nie płaci za wywóz śmieci.

Cztery spółdzielnie mieszkaniowe zaskarżyły uchwałę do sądu. Pierwsza rozprawa odbyła się 14 listopada. Nieprawomocne orzeczenie zapadło w piątek.