Miłosz Motyka: ceny paliw będą od soboty niższe nawet o 1,3 zł za litr

Minister energii Miłosz Motyka poinformował w piątek, 2 października, że obwieszczenie dotyczące maksymalnych cen paliw powinno zostać opublikowane około południa. Nowe stawki mają zacząć obowiązywać od soboty. Według zapowiedzi ministra benzyna 95 ma potanieć o około 1,2 zł na litrze, a olej napędowy o 1,3 zł.

Obwieszczenie z maksymalnymi cenami paliw

– Od razu po decyzji prezydenta, gdy ustawa wpłynęła do Rządowego Centrum Legislacji, przystąpiliśmy do pracy – Ministerstwo Finansów – nad rozporządzeniami. Po tym, jak te rozporządzenia będą gotowe, będziemy pracować nad obwieszczeniem. Chcemy je wydać dzisiaj tak, aby od jutra ceny były niższe i obowiązywały na terenie kraju – powiedział Motyka w Polskim Radiu.

Pytany o termin publikacji obwieszczenia, minister wskazał, że powinno nastąpić to „około południa”. – Ceny paliw, zależnie od cen hurtowych, będą niższe; prognozujemy 1,2-1,3 zł mniej na litrze – powiedział Motyka. – 1,2 zł na litrze benzyny 95, 1,3 zł na litrze oleju napędowego – dodał.

W piątek w Dzienniku Ustaw opublikowano także rozporządzenia dotyczące obniżenia VAT i akcyzy na paliwa. Rozwiązania mają obowiązywać do końca 2026 r.

Prezydent podpisał ustawę i skieruje ją do TK

Podstawą do wprowadzenia kolejnych elementów pakietu dotyczącego cen paliw jest ustawa o podatku od nadzwyczajnych zysków ze zbycia paliw ciekłych. Prezydent Karol Nawrocki podpisał ją 1 października. Jednocześnie zapowiedział skierowanie ustawy do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej.

To drugie podejście do wprowadzenia podatku od nadzwyczajnych zysków firm paliwowych. Poprzednią ustawę prezydent skierował do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli prewencyjnej. Wśród podnoszonych przez Kancelarię Prezydenta zastrzeżeń znalazło się m.in. objęcie podatkiem przychodów osiągniętych przed wejściem regulacji w życie.

Prezydent forsował własny pomysł na ceny paliw

W miejsce rządowego podatku od nadzwyczajnych zysków Karol Nawrocki proponował własny pakiet „Paliwo Kosztuje Normalnie”. Projekt trafił do Sejmu we wrześniu i zakładał m.in. możliwość wprowadzenia maksymalnych cen paliw, sztywnych marż dla rafinerii, importerów i sprzedawców oraz czasowego zwolnienia detalicznej sprzedaży paliw z podatku od sprzedaży detalicznej. Kancelaria Prezydenta przekonywała, że rozwiązania mają bezpośrednio ograniczyć wysokie marże i obniżyć ceny na stacjach.

Propozycja wzbudziła jednak zastrzeżenia części ekspertów. Jakub Wiech, ekspert rynku energii, oceniał, że ustawowe ograniczanie marż byłoby próbą ręcznego sterowania działalnością spółki prawa handlowego i w praktyce uderzyłoby przede wszystkim w Orlen. Z kolei analitycy wskazywali, że administracyjne ograniczenie marż mogłoby pogorszyć opłacalność części działalności paliwowej, w tym importu.

Wątpliwości dotyczyły również kosztów dla finansów publicznych. W uzasadnieniu projektu oszacowano na około 600 mln zł jedynie ubytek związany ze zwolnieniem z podatku od sprzedaży detalicznej. Nie wskazano natomiast pełnego kosztu ewentualnych obniżek akcyzy ani sposobu pokrycia wcześniejszego ubytku dochodów budżetu wynikającego z działań obniżających ceny paliw. „Rzeczpospolita” zwracała uwagę, że w odróżnieniu od propozycji rządowej projekt prezydencki nie przewidywał podatku od nadzwyczajnych zysków jako źródła finansowania tych działań.

60-procentowy podatek od nadzwyczajnych zysków

Nowa ustawa przewiduje 60-procentowy podatek od nadwyżkowych zysków ze sprzedaży paliw ciekłych. Danina ma objąć przedsiębiorców zajmujących się wytwarzaniem paliw oraz obrotem paliwami ciekłymi z zagranicą.

Podstawą opodatkowania ma być nadwyżka przychodów ponad poziom wyliczony na podstawie historycznej marży osiąganej w 2025 r., powiększonej o 20 proc. Mechanizm ma służyć sfinansowaniu rozwiązań obniżających ceny paliw, w tym obniżek podatków pośrednich oraz maksymalnych cen detalicznych.

Rząd już wcześniej stosował maksymalne ceny detaliczne, obniżony VAT i akcyzę w ramach pakietu „Ceny Paliwa Niżej”. W marcu 2026 r. wprowadzono m.in. obniżkę VAT na benzynę i olej napędowy z 23 do 8 proc.