W 2025 roku Wodociągi Białostockie we współpracy z ukraińskim Przedsiębiorstwem Gospodarki Komunalnej „Lutskvodokanal”, przeprowadziły szereg działań w ramach projektu SafeSewerage „Bezpieczna kanalizacja dla zdrowego środowiska: rozwiązania transgraniczne Łucka i Białegostoku”. Przedsięwzięcie jest finansowane ze środków Programu Unii Europejskiej Interreg NEXT Polska – Ukraina 2021-2027.
Za nami ważne prace modernizacyjne obejmujące rewitalizację kolektorów kanalizacyjnych w Białymstoku oraz podniesienie poziomu bezpieczeństwa kluczowej infrastruktury, jaką jest zbiorcza sieć kanalizacji sanitarnej. A to nie wszystko. Transnarodowy projekt to także wymiana wiedzy i dobrych praktyk między partnerami i liderami branży oraz działania edukacyjne, dzięki którym Wodociągi Białostockie chcą zwiększać świadomość i zaangażowanie mieszkańców stolicy Podlasia i gminy Wasilków.
O projekcie SafeSewerage
Inicjatywy podejmowane przez Wodociągi Białostockie Sp. z o.o. i ukraiński „Lutskvodokanal” prowadzone są w ramach międzynarodowego przedsięwzięcia „Safe sewerage for healthy environment: cross-border solutions of Lutsk and Białystok”. Projekt zainicjowany we wrześniu 2024 r., współfinansuje Unia Europejska w ramach programu Interreg NEXT Polska – Ukraina 2021-2027, w priorytecie „Środowisko”, cel szczegółowy 1.2 – „Wsparcie dostępu do wody i zrównoważone zarządzanie wodą”.
Kluczową rolę w działaniach partnerów z Białegostoku i Łucka odgrywają kwestie związane z modernizacją i zwiększaniem bezawaryjności sieci kanalizacyjnej w pobliżu rzek Biała i Styr. W dłuższej perspektywie liczy się również poprawa jakości środowiska, ochrona zdrowia publicznego oraz edukacja, na której oparte zostało społeczne oddziaływanie projektu. A w tym przypadku jest ono szczególnie ważne!
Woda i środowisko – wspólna odpowiedzialność
Jako cel w projekcie wskazano podnoszenie poziomu bezpieczeństwa sieci kanalizacji sanitarnych w miastach partnerskich. Służy temu wzmocnienie odporności infrastrukturalnej (w tym na zagrożenia z obszaru cyberbezpieczeństwa), modernizacja sieci oraz wymiana wiedzy i doświadczeń między partnerami. Jak mówi Prezes Zarządu Wodociągów Białostockich Sp. z o.o., Przemysław Tuchliński:
– Projekt „SafeSewerage” to dla nas istotny element wzmacniania potencjału sieci kanalizacyjnej w Białymstoku, którego nie możemy rozpatrywać w oderwaniu od wyzwań współczesności: z jednej strony rosnącego zagrożenia, w którym znajduje się infrastruktura krytyczna w Polsce, z drugiej zaś kryzysu środowiskowego i tego, jak ważne stało się obecnie podejście proekologiczne. Dzięki międzynarodowej, współfinansowanej przez Unię Europejską inicjatywie, możemy lepiej realizować misję i zobowiązania wobec miasta i mieszkańców. Ale wiemy też, że nawet najwyższy zapewniony poziom bezpieczeństwa i niezawodności nie pozwoli nam osiągnąć naszych celów środowiskowych i operacyjnych bez zaangażowania użytkowników sieci. Stąd do inicjatywy włączyliśmy także kampanię edukacyjną „Kanalizacja to nie śmietnik”, którą zainaugurowaliśmy w listopadzie 2025. Wierzymy, że atrakcyjne formy wykorzystane w kampanii, jak filmy, imprezy plenerowe, gry planszowe i narzędzia VR, pozwolą nam skuteczniej dotrzeć do mieszkańców z przekazem na temat właściwego korzystania z sieci kanalizacji sanitarnej.
Na kanale YouTube Wodociągów Białostockich można już obejrzeć animowany film edukacyjny. Praktyczna wiedza w nim zawarta przyda się młodszym i starszym białostoczanom. Animacja – przygotowana w dwóch wersjach językowych: polskiej i ukraińskiej – pokazuje, jakie zagrożenia dla środowiska może powodować wyrzucanie do urządzeń sanitarnych odpadów, jak patyczki higieniczne, olej czy baterie.
Modernizacja sieci kanalizacyjnej w Białymstoku
SafeSewerage oznacza też wymierne korzyści dla stolicy Podlasia. Projekt umożliwił m.in. modernizację odcinków ważnych kolektorów sanitarnych w rejonie ulic: Jana Pawła II, Sikorskiego i Wysoki Stoczek. Fragmenty sieci kanalizacyjnej wymagały ulepszeń w kontekście ochrony rzeki Białej oraz komfortu mieszkańców sąsiedniego osiedla. Przy modernizacji Wodociągi Białostockie postawiły na innowacyjne metody bezwykopowe. Dzięki temu można było skutecznie usprawnić sieć, bez ograniczania mieszkańcom możliwości korzystania z ciągów komunikacyjnych.
Kolejny etap realizacji projektu to instalacja nowoczesnych przepływomierzy ścieków. Zostaną one włączone do systemu zdalnego monitoringu i zarządzania z wykorzystaniem narzędzi informatycznych i programu SCADA. Urządzenia mają monitorować szczelność i prawidłowość działania sieci kanalizacji sanitarnej, a także zwiększać bezpieczeństwo zarządzania gospodarką ściekową.
Transfer wiedzy i dobrych praktyk
Równie ważnym elementem projektu jest wymiana wiedzy oraz podnoszenie kompetencji i praktycznych umiejętności pracowników obu partnerskich przedsiębiorstw. Służyły temu wspólne szkolenia, wizyty studyjne i spotkania zrealizowane w 2025 roku.
We wrześniu w Białymstoku odbyła się konferencja naukowo-techniczna „Bezpieczna kanalizacja dla zdrowego środowiska – rozwiązania transgraniczne Łucka i Białegostoku”, zorganizowana wspólnie z Instytutem Inżynierii Środowiska i Energetyki Politechniki Białostockiej. W wydarzeniu wzięło udział 150 osób, w tym przedstawiciele przedsiębiorstw wodociągowych, naukowcy z Polski i Ukrainy, pracownicy instytucji ochrony środowiska, samorządowcy oraz reprezentanci przedsiębiorstw branżowych.
Okazją do zdobycia praktycznych umiejętności było szkolenie, w którym wzięli udział pracownicy Wodociągów Białostockich oraz Przedsiębiorstwa „Lutskvodokanal”. Oprócz prezentacji rodzajów i technik monitoringu kanałów sanitarnych za pomocą inspekcji TV, przeprowadzono też szkolenie terenowe z wykorzystaniem specjalistycznego samochodu, wyposażonego w urządzenia do monitoringu sieci.
Wizyta studyjna przedstawicieli przedsiębiorstw z Łucka i Białegostoku w Miejskim Przedsiębiorstwie Wodociągów i Kanalizacji w Warszawie oraz spółce Wodociąg Marecki przyczyniła się do wymiany doświadczeń. Kolejne wizyty, w przedsiębiorstwach wodociągowych w Krakowie i Wrocławiu, zaplanowano na 2026 rok.
Co dalej w projekcie?
Zainicjowana w 2025 roku akcja edukacyjna „Kanalizacja to nie śmietnik” będzie mieć swój finał 10 maja 2026 roku. Tego dnia na terenie spółki przy ul. Młynowej 52/1 odbędzie się festyn rodzinny. Uczestnicy będą mogli obejrzeć spektakl teatralny, przygotowany z myślą o kampanii Wodociągów Białostockich, a także wziąć udział w grach, konkursach i zabawach edukacyjnych.
Zachęcamy do śledzenia postępów projektu na stronie wobi.pl!
