Z raportu Polskiego Stowarzyszenia Ochrony Roślin wynika, że 12% użytkowników wyrzuca opakowania po środkach ochrony roślin wraz z odpadami komunalnymi, 6% składuje je w gospodarstwie, a 1% spala we własnym zakresie. W Systemie Zbiórki Opakowań PSOR przez ostatnie 12 lat zebrano 14 730 ton opakowań po środkach ochrony roślin.

Polskie Stowarzyszenie Ochrony Roślin PSOR opublikowało raport „12 lat Systemu Zbiórki Opakowań PSOR”. Podsumowane zostały dotychczasowe osiągnięcia wraz z oceną prowadzonych aktywności. Materiał przedstawia zasady działania, omawia aktualne problemy i wyzwania, jakie stoją przed systemem.

Powstanie wspólnego i jednolitego dla wszystkich użytkowników środków ochrony roślin systemu odbioru opakowań po tych środkach zainicjowało w 2004 r. Polskie Stowarzyszenie Ochrony Roślin. Dodatkowo od 2014 r. zbierane są opakowania po środkach ochrony roślin toksycznych i bardzo toksycznych dla organizmów wodnych lub ludzi oraz opakowania po innych środkach niebezpiecznych wykorzystywanych w rolnictwie: nawozach, adiuwantach czy produktach biobójczych.

Efekty PSOR

Masa zebranych opakowań systematycznie wzrasta, gdyż w ramach akcji pilotażowej w 2004 r. zebrano 20 sztuk, w 2005 r. 515 szt., a w 2015 r. przeszło 1567. W sumie od 2004 r. zebrano już 14 730 ton.

– Przez 12 lat odebraliśmy od użytkowników łącznie 14 730 ton opakowań. Nie byłby on możliwy bez zaangażowania rolników, sprzedawców, firm szkoleniowych. Liczymy, że system będzie coraz bardziej popularny i niedługo będą do niego trafiać prawie wszystkie opakowania wprowadzane na rynek – powiedział Marcin Mucha, dyrektor Polskiego Stowarzyszenia Ochrony Roślin.

Z raportu wynika, że 70% użytkowników środków ochrony roślin, a więc zdecydowana większość, prawidłowo gospodaruje opakowaniami po środkach ochrony roślin, zwracając je do punktu sprzedaży. Niestety, nadal 12% użytkowników wyrzuca opakowania po środkach ochrony roślin wraz z odpadami komunalnymi, 6% składuje je w gospodarstwie, a 1% spala we własnym zakresie.

Jak postępować z opakowaniami po środkach ochrony roślin?

Puste i trzykrotne przepłukane opakowanie należy oddać do punktu sprzedaży. Płukanie opakowań i wykorzystanie popłuczyn do oprysku pozwala wykorzystać całą zawartość opakowania; popłuczyn nie wolno wylewać do zlewu, gdyż jest to niebezpieczne dla środowiska. Ponadto, transport pustych opakowań ze sklepu jest dzięki temu bezpieczny, a sprzedawcy nie mają kontaktu ze stężonym produktem. Do punktów sprzedaży oddaje się opakowania z tworzyw sztucznych i szklane oraz torebki foliowe i papierowe. Torebek papierowych i foliowych się nie płucze. Natomiast opakowania plastikowe i szklane – tak.

Użytkownicy i punkty sprzedaży powinny zwracać szczególną uwagę na to, komu oddają puste opakowania. Firmy, które odbierają opakowania powinny mieć uprawnienia do transportu i unieszkodliwiania tzw. odpadów niebezpiecznych. W przypadku środków ochrony roślin na karcie przekazania odpadu powinien być wpisany numer 15 01 10*. Zwrot opakowań do Systemu PSOR gwarantuje, że zostaną one zagospodarowane w sposób odpowiedzialny, bezpieczny dla ludzi i środowiska oraz zgodny z prawem. Mapa punktów odbioru opakowań dostępna jest na stronie http://systempsor.pl/punkty-odbioru/

Odpowiedzialne przetwarzanie zebranych opakowań

Co się dzieje z zebranymi opakowaniami? Zgodnie z wymogami prawa, są one poddawane procesowi odzysku energetycznego w spalarniach i współspalarniach. Polskiego Stowarzyszenia Ochrony Roślin testuje obecnie możliwości recyklingu opakowań, który polega na przywróceniu do obiegu i ponownym wykorzystaniu materiałów, z  których zostały one wyprodukowane. W ten sposób odpowiedzialni producenci i importerzy środków niebezpiecznych, w tym środków ochrony roślin, wychodzą naprzeciw wymogom prawnym, które zobowiązują do osiągnięcia 8% poziomu recyklingu tworzyw sztucznych już w 2016 r.(http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20140000618). W kolejnych latach pułap ten będzie systematycznie rósł, aż do osiągnięcia poziomu 23,5% w 2020 r. Odpady opakowaniowe zebrane z rynku poddawane są procesom odzysku i recyklingu zgodnym z wymogami prawnymi, środowiskowymi i bardzo wysokimi normami bezpieczeństwa. Uzyskany surowiec jest wykorzystywany do produkcji elementów, które muszą mieć zachowane wysokie parametry jakościowe surowca, ale nie mają kontaktu z ludźmi, zwierzętami czy żywnością. Użytkownicy i punkty sprzedaży powinny zwracać szczególną uwagę na to, komu oddają puste opakowania. Ich zwrot do Systemu PSOR gwarantuje, że zostaną one zagospodarowane w sposób odpowiedzialny i zgodny z prawem, a  uzyskany surowiec nie zostanie wykorzystany do produkcji elementów, które mogłyby mieć bezpośredni kontakt z ludźmi lub z żywnością.

Wyzwania

Opakowania po nielegalnych środkach ochrony roślin, produkcja środków ochrony roślin i obrót nimi podlegają ścisłym regulacjom prawnym, a  procedura ich rejestracji jest bardzo czasochłonna i złożona. Jak szacują autorzy raportu, w Polsce ok. 10-15% rynku stanowią podróbki. Skład chemiczny takich produktów jest nieznany i w związku z tym trudno jest oszacować ich wpływ na środowisko oraz zdrowie ludzi i zwierząt. Stosowanie nielegalnych środków ochrony roślin stanowi zagrożenie dla użytkowników, dla bezpieczeństwa produkcji żywności, konsumentów oraz środowiska, a także skutkuje podważeniem zaufania publicznego do produkcji żywności.

UDOSTĘPNIJ

Czytaj więcej

Skomentuj