Poprawki do projektu ustawy o zmianie ustawy Prawo ochrony środowiska odrzucone

Dyskusja ponownie skoncentrowała się na fundamentalnej kwestii terminu dostosowawczego dla przedsiębiorców oraz związanych z nim obciążeń administracyjnych dla urzędów marszałkowskich. Ostatecznie, mimo ostrych argumentów o “słabości państwa” i ryzyku “sabotażu”, przewagę zyskały głosy wskazujące na groźbę paraliżu administracyjnego i kar dla 6 tysięcy firm.

Decyzje odpadowe: zamiast 2 lat, rok lub 6 miesięcy! Koniec czasu łaski czy walka o przetrwanie?

Kluczowy spór: Krótkie terminy vs. obciążenie administracji

Centralnym punktem posiedzenia było łączne rozpatrzenie poprawek nr 1 i 2, które były rozpatrywane łącznie ze względu na ich komplementarny charakter a dotyczyły one fundamentalnej kwestii terminu dostosowawczego dla przedsiębiorców. Debata nad nimi miała strategiczne znaczenie, ponieważ wiązała się bezpośrednio z obciążeniami administracyjnymi dla urzędów marszałkowskich.

W praktyce sprowadzało się to do sporu między:

• Intencją szybkiego wdrożenia przepisów.
• Argumentami wskazującymi na nierealistyczne obciążenia dla administracji publicznej i podmiotów gospodarczych 

Dyskusja unaoczniła fundamentalny spór między intencją szybkiego wdrożenia przepisów a argumentami wskazującymi na nierealistyczne obciążenia dla administracji publicznej i podmiotów gospodarczych.

Ze strony wnioskodawców argumentowano, że dalsze odkładanie w czasie wejścia w życie wymogów ustawowych, wprowadzonych pierwotnie pięć lat temu, jest wyrazem słabości państwa. W tej ocenie, kolejne przedłużanie terminów stanowi “pokaz słabości Państwa”. Podkreślono, że taka pobłażliwość w egzekwowaniu prawa stwarza poważne ryzyko dla bezpieczeństwa publicznego, twierdząc, iż jest to “umożliwianie narażania bezpieczeństwa Państwa przez umożliwianie sabotażu na składowiskach”.

Ocena formalno-prawna Biura Legislacyjnego

Biuro Legislacyjne przedstawiło dwie kluczowe uwagi dotyczące zgłoszonych poprawek, wskazując na istotne wady formalne i merytoryczne.

• Błąd formalny: Zidentyfikowano “oczywistą omyłkę” w treści poprawki nr 1. Poprawka odnosiła się do nieistniejącego artykułu 193e ustawy Prawo ochrony środowiska, podczas gdy intencją autorów było najprawdopodobniej odniesienie się do artykułu 193. Przedstawiciel Biura Legislacyjnego zaznaczył, że błąd ten, jako “oczywista omyłka”, mógłby zostać skorygowany przez komisję, niemniej wskazał na jego istnienie.
• Brak konsekwencji legislacyjnej: Poważniejszy zarzut dotyczył braku spójności proponowanych zmian z całością projektu. Biuro Legislacyjne wskazało, że modyfikacje w artykule pierwszym i drugim projektu nie zostały skorelowane z konieczną zmianą w artykule czwartym (punkt drugi). Skutkowałoby to powstaniem wewnętrznej niespójności prawnej w ustawie, której Biuro nie mogłoby samodzielnie naprawić bez dodatkowej poprawki.

Stanowiska przedstawicieli branży i samorządów. 6000 firm zagrożonych paraliżem?

Głos w dyskusji zabrali również przedstawiciele strony samorządowej i branżowej, którzy przedstawili praktyczne konsekwencje ewentualnego przyjęcia poprawek.

Głos Związku Województw (Krzysztof Osiński): Przedstawiciel Związku Województw podkreślił, że problem nie leży w rzekomym “sabotażu”, lecz w braku realnych możliwości czasowych po stronie Urzędów Marszałkowskich do rozpatrzenia ogromnej liczby wniosków. Ostrzegł, że narzucenie nierealistycznego terminu (30 czerwca) sprawi, iż przedsiębiorcy pozostaną bez ważnych decyzji administracyjnych. To z kolei narazi ich na “ogromne kary administracyjne” i może doprowadzić do sytuacji, w której odpady pozostaną bez odpowiedniego nadzoru, co stanowi realne “zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa”.

Głos Forum Recyklingu Samochodów (Adam Małyszko): Reprezentant branży recyklingu pojazdów zwrócił uwagę na skalę problemu, która wykracza poza grupę ok. 300 firm dostosowujących swoje instalacje. Zasadniczy problem dotyczy ok. 6 tysięcy przedsiębiorstw, których decyzje sektorowe wygasają w latach 2023-2025. Podkreślił, że system administracyjny (urzędy marszałkowskie i straż pożarna) potrzebuje co najmniej roku na obsłużenie tak dużej liczby postępowań. W jego opinii, proponowane przez rząd przedłużenie terminu jest absolutnie niezbędne, aby uniknąć paraliżu całej branży i zapewnić ciągłość legalnego gospodarowania odpadami. Podkreślił również, że obecna sytuacja stawia w niekorzystnej, niekonkurencyjnej pozycji te podmioty, które już dostosowały się do wymogów, a teraz oczekują na odnowienie wygasających decyzji.

Stanowisko Ministerstwa Klimatu i Środowiska

Ministerstwo Klimatu i Środowiska, w oparciu o wyjaśnienia przedstawione przez Biuro Legislacyjne dotyczące wad formalnych i braku konsekwencji legislacyjnej, zajęło negatywne stanowisko wobec poprawek nr 1 i 2

Wynik głosowania

W wyniku przeprowadzonej debaty komisja przystąpiła do głosowania nad łącznym przyjęciem poprawek nr 1 i 2. Przy 2 głosach za, 29 przeciw i 1 wstrzymującym się poprawki zostały odrzucone. 

Po odrzuceniu poprawek nr 1 i 2, Komisja przystąpiła do rozpatrzenia poprawki nr 3.

Rozpatrzenie poprawki nr 3. Zmiana terminu wejścia w życie

Kolejnym punktem porządku obrad Komisji było rozpatrzenie poprawki nr 3, która dotyczyła zmiany terminu wejścia w życie nowelizowanej ustawy. Propozycja ta, choć mniej złożona, również wywołała dyskusję na temat realności terminów w kontekście konstytucyjnego procesu legislacyjnego.

W trakcie krótkiej dyskusji przedstawiono następujące stanowiska:

• Uzasadnienie wnioskodawcy: Argumentowano, że wcześniejszy termin wejścia w życie ustawy (21 grudnia) ma na celu “ułatwić ministerstwu danie nowych narzędzi urzędom marszałkowskim”, co pozwoli im sprawniej działać.
• Stanowisko Ministerstwa: Resort konsekwentnie podtrzymał swoje negatywne stanowisko wobec propozycji.
• Opinia Biura Legislacyjnego: Biuro oceniło proponowany termin jako “wątpliwy” z perspektywy zapewnienia konstytucyjnym organom państwa (w tym Prezydentowi RP) odpowiedniego czasu na działanie. Zwrócono uwagę, że nawet obecnie obowiązujący w projekcie termin (31 grudnia) budzi podobne zastrzeżenia proceduralne.

Wynik głosowania

Po wysłuchaniu opinii komisja przeszła do głosowania nad poprawką nr 3. Przy 2 głosach za i 28 przeciw, poprawki zostały odrzucone. 

Podsumowanie i zakończenie posiedzenia

W wyniku przeprowadzonych dyskusji i głosowań wszystkie trzy poprawki zgłoszone w trakcie drugiego czytania do projektu ustawy zostały przez komisję odrzucone. Komisja, bez głosów sprzeciwu, powierzyła posłowi Sługowskiemu dalsze pełnienie funkcji sprawozdawcy w pracach nad projektem. Po wyczerpaniu porządku dziennego przewodniczący zamknął posiedzenie komisji.