Ustronianka i Kaufland pod lupą. Butelka 3,001 l a system kaucyjny

Kaucja doliczana do ceny napoju ma zachęcać konsumentów do zwrotu opakowań w sklepach lub specjalnych automatach. Nowe przepisy zakładają także okres przejściowy – do końca 2025 roku w sprzedaży mogą jeszcze pojawiać się produkty spoza systemu, jednak od 2026 roku wszystkie butelki i puszki mają być nim objęte.

Sprytna luka w prawie?

Już w pierwszych dniach obowiązywania systemu kaucyjnego uwagę opinii publicznej zwróciła oferta sieci Kaufland. W jej gazetce reklamowej pojawiła się bowiem woda Ustronianka w butelce o pojemności 3,001 litra – a więc zaledwie o mililitr większej niż dopuszczalny limit. Produkt został wyraźnie oznaczony jako „niepodlegający systemowi kaucyjnemu” i oferowany w promocyjnej cenie 2,69 zł.

Ten nietypowy format wywołał falę komentarzy. Część konsumentów uznała go za sprytny zabieg marketingowy, inni – za próbę obejścia prawa i podważenie sensu systemu kaucyjnego.

Stanowisko producenta – tradycja czy obejście?

Producent Ustronianki szybko wydał oświadczenie, w którym podkreślono, że butelka o pojemności 3,001 litra nie jest nowością. Jak zaznaczono, takie opakowanie funkcjonuje w portfolio marki od ponad 20 lat i trafia zarówno na rynek krajowy, jak i zagraniczny.

Firma argumentuje, że działanie jest zgodne z obowiązującym prawem, a oferowanie różnych pojemności daje konsumentom wybór – mogą oni kupować zarówno produkty objęte kaucją, jak i te poza systemem. Producent zapewnia także, że w sprzedaży pojawią się wkrótce butelki zgodne z nowymi regulacjami.

Głos polityków – ostre słowa wiceministra

Do sprawy odniósł się wiceminister funduszy i polityki regionalnej Jan Szyszko. W ostrym wpisie w serwisie X (dawniej Twitter) stwierdził, że takie działania to „czyste antypolskie cwaniactwo” i „wstyd dla niemieckiego korpo Kaufland”. Jak podkreślił, celem systemu jest wspieranie polskich firm zajmujących się zielonymi technologiami oraz zapewnienie wpływów do budżetu, a próby obchodzenia przepisów uderzają w ten cel.

Odpowiedź Kauflandu – zgodnie z prawem i dla klienta

Sieć handlowa w swoim oświadczeniu zaznaczyła, że działa w granicach prawa, a jej rolą jest zapewnienie klientom szerokiego wyboru. Podkreślono także, że obecnie na rynku liczba produktów faktycznie objętych kaucją jest minimalna – z powodu harmonogramów dostawców.

Kaufland zwrócił też uwagę na brak szerokiej kampanii edukacyjnej dotyczącej nowych przepisów, co zdaniem sieci przyczynia się do nieporozumień wśród konsumentów. Firma zapewnia, że wywiązuje się z obowiązków wynikających z ustawy, a jednocześnie dba o interes klientów w okresie przejściowym.

Co dalej z butelkami 3,001 l?

Minister klimatu Paulina Hennig-Kloska uspokaja, że obecna sytuacja ma charakter przejściowy. Do końca 2025 roku w sprzedaży mogą pojawiać się produkty poza systemem kaucyjnym, jednak od 1 stycznia 2026 roku wszystkie butelki i puszki – niezależnie od wielkości – zostaną nim objęte.

Dyskusja wokół Ustronianki i Kauflandu pokazuje jednak, jak skomplikowane może być wdrożenie nowych przepisów i jak szybko producenci oraz sieci handlowe potrafią dostosować się do luk w prawie. W tle pozostaje najważniejszy cel systemu: ochrona środowiska i realne ograniczenie ilości odpadów.