Firmy odpowiedzą za szkody wyrządzone środowisku i ludziom? Europosłowie chcą nowych przepisów

Na posiedzeniu plenarnym posłowie do Parlamentu Europejskiego debatowali nad sprawozdaniem parlamentarnej Komisji Prawnej w sprawie należytej staranności i odpowiedzialności przedsiębiorstw.

Europosłowie wzywają w nim Komisję Europejską do zaproponowania projektu prawa, które zobowiąże przedsiębiorstwa w UE do zajęcia się aspektami ich łańcuchów wartości, które mogą naruszać prawa człowieka (w tym prawa socjalne, związkowe i pracownicze), szkodzić środowisku (np. przyczyniając się do zmiany klimatu) lub łamać zasady dobrego zarządzania.

Potrzebne wspólne przepisy

„Właściwe postępowanie nie daje w tej chwili firmom przewagi konkurencyjnej. Sprawozdanie stwierdza, że brak wspólnego, ogólnounijnego podejścia w tej sprawie może być niekorzystny dla tych firm, które aktywnie działają w zakresie społecznym i środowiskowym – czytamy w komunikacie Parlamentu Europejskiego.

„Przepisy obejmowałyby wszystkie duże przedsiębiorstwa w UE, a także notowane na giełdzie MŚP oraz MŚP dzielące +ryzykowne+ łańcuchy dostaw z większymi przedsiębiorstwami”.

Według posłów takie przepisy powinny również wykraczać poza granice UE, co oznacza, że wszystkie firmy, które chcą uzyskać dostęp do rynku wewnętrznego UE, w tym te mające siedzibę poza UE, musiałyby udowodnić, że przestrzegają należytej staranności w zakresie ochrony środowiska i praw człowieka.

Zakaz importu powiązany z przestrzeganiem praw człowieka

Europosłowie chcą też lepszej ochrony praw zainteresowanych stron lub ofiar w krajach trzecich, które są w szczególnie trudnej sytuacji. Chcą również zakazu importu produktów powiązanych z poważnymi naruszeniami praw człowieka, takimi jak praca przymusowa lub praca dzieci.

– Parlament Europejski ma w tym tygodniu szansę stać się liderem w obszarze odpowiedzialnego postępowania w biznesie” powiedziała sprawozdawczyni Lara Wolters (S&D, Holandia) podczas poniedziałkowej debaty. – Firmom zapewniamy równe szanse i jasność prawa. Konsumentom zapewniamy uczciwe produkty. Pracownikom zapewniamy lepszą ochronę. Ofiarom poprawiamy dostęp do wymiaru sprawiedliwości. A jeśli chodzi o środowisko, robimy krok, który dawno powinien być zrobiony – podkreśliła.

W lutym 2020 r. Komisja Europejska opublikowała badanie, z którego wynika, że tylko jedna na trzy firmy w UE stosuje obecnie jakąś formę środków należytej staranności, a 70% europejskich przedsiębiorstw popiera ogólnounijne przepisy w tej sprawie.