PZPM: osiągnięcie celów emisyjnych na 2030 rok będzie bardzo trudne

Komisja Europejska we wtorek zaprezentowała tzw. pakiet motoryzacyjny, w którym wycofała się z planowanego całkowitego zakazu sprzedaży nowych samochodów spalinowych w Unii Europejskiej od 2035 roku. Zamiast tego zaproponowano, aby od tego momentu producenci pojazdów byli zobowiązani do redukcji emisji CO₂ o 90 proc., natomiast pozostałe 10 proc. miałoby być kompensowane poprzez zastosowanie rozwiązań takich jak stal niskowęglowa wyprodukowana w UE, e-paliwa lub biopaliwa.

Zdaniem branży jest to sygnał otwarcia na neutralność technologiczną oraz bardziej elastyczne podejście do transformacji sektora motoryzacyjnego, co może pomóc producentom w dostosowaniu się do długofalowych celów klimatycznych.

Rok 2030 pominięty w kluczowych propozycjach

W ocenie PZPM Komisja Europejska skupiła się przede wszystkim na celach redukcyjnych wyznaczonych na 2035 rok, pomijając pilną potrzebę działań dotyczących roku 2030. To właśnie ten termin jest pierwszym kamieniem milowym na drodze do redukcji emisji – o 55 proc. w przypadku samochodów osobowych oraz o 50 proc. dla pojazdów dostawczych.

Związek podkreśla, że bez wprowadzenia odpowiedniej elastyczności dla producentów samochodów osobowych i dostawczych już teraz, rozwiązania planowane na 2035 rok mogą mieć ograniczony wpływ na realne tempo redukcji emisji. Szczególne znaczenie ma tu segment lekkich samochodów dostawczych (LCV), w którym postęp w ograniczaniu emisji pozostaje niewystarczający.

Lekkie dostawcze i ciężarówki wymagają szczególnej uwagi

PZPM z zadowoleniem przyjął decyzję o obniżeniu celu redukcyjnego dla pojazdów dostawczych w 2030 roku do 40 proc., zaznaczając jednak, że nawet ten poziom będzie bardzo trudny do osiągnięcia. Równocześnie Związek zwraca uwagę na konieczność pilnej oceny i stałego monitorowania warunków transformacji w sektorze pojazdów ciężarowych.

Ma to szczególne znaczenie dla Polski, gdzie firmy transportowe realizujące przewozy na terenie całej Europy stanowią istotny filar gospodarki. Bez rozwoju infrastruktury, dostępności technologii oraz odpowiednich instrumentów wsparcia, transformacja tego segmentu może okazać się nieproporcjonalnie kosztowna.

Zachęty zamiast nakazów i niepewność regulacyjna

Kontrowersje w branży budzą również zapowiadane przez KE środki zmierzające do obowiązkowego przechodzenia flot korporacyjnych na pojazdy zeroemisyjne. Zdaniem PZPM takie rozwiązania mogą stać w sprzeczności z podejściem rynkowym opartym na zachętach, które – według przedstawicieli sektora – są skuteczniejszym narzędziem stymulowania popytu.

Prezes PZPM Jakub Faryś zaznaczył, że choć pierwsze wrażenia po publikacji pakietu są pozytywne, to nadal brakuje kluczowych informacji. Nie wiadomo, jak dokładnie będą wyglądały przepisy dotyczące zazieleniania flot korporacyjnych, kiedy nastąpi generalny przegląd rozporządzeń emisyjnych ani jakie rozwiązania zostaną przyjęte dla ciężkich pojazdów. Tymczasem to właśnie te elementy – obok stanu infrastruktury i kondycji przemysłu – będą decydować o realnych możliwościach osiągnięcia celów emisyjnych na 2030 rok.

Propozycje Komisji Europejskiej muszą jeszcze zostać zaakceptowane przez państwa członkowskie w ramach Rady UE oraz przez Parlament Europejski. W najbliższych miesiącach w Brukseli i Strasburgu będą toczyć się prace nad ostatecznym kształtem nowych regulacji, które zadecydują o tempie i kierunku transformacji europejskiej motoryzacji.