Koleje Śląskie wybudują bazę techniczną na terenie kopalni Sośnica

Nowa baza techniczna Kolei Śląskich ma powstać na terenie peryferyjnego szybu Bojków w Gliwicach. Działki pod inwestycję przekazała przewoźnikowi Polska Grupa Górnicza, a przedsięwzięcie wpisuje się w proces transformacji terenów górniczych w województwie śląskim.

Okres realizacji zamówienia wynosi 25 miesięcy. Oznacza to, że zaplecze w Bojkowie powinno być gotowe w 2028 r. Termin składania ofert wyznaczono na 7 sierpnia, a jedynym kryterium wyboru wykonawcy będzie cena. Wcześniej Koleje Śląskie sygnalizowały, że budowa zaplecza może kosztować nieco ponad 150 mln zł brutto.

Fundusze z transformacji regionów górniczych

Inwestycja ma zostać sfinansowana ze środków własnych Kolei Śląskich oraz pieniędzy europejskich. Projekt dotyczący bazy w Bojkowie jest ujęty jako niekonkursowy projekt priorytetowy programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021–2027. Zakładane dofinansowanie z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji wynosi 67,7 mln zł.

FST jest instrumentem przeznaczonym dla regionów górniczych i przemysłowych, które przechodzą proces transformacji w kierunku gospodarki mniej zależnej od paliw kopalnych. Dla województwa śląskiego ma szczególne znaczenie, ponieważ środki te wspierają m.in. nowe funkcje terenów pogórniczych, inwestycje infrastrukturalne i tworzenie alternatywnych miejsc pracy. W kolejnej perspektywie finansowej Unii Europejskiej nie przewiduje się kontynuacji tego instrumentu.

Przedsięwzięcie w Gliwicach rozwijane jest od kilkunastu miesięcy. W lutym 2025 r. Koleje Śląskie i Polska Grupa Górnicza podpisały list intencyjny w sprawie budowy zaplecza technicznego na terenie należącej do PGG kopalni Sośnica. W marcu tego roku przewoźnik otrzymał od PGG prawo wieczystego użytkowania dwóch działek o łącznej powierzchni ok. 6,2 ha i szacowanej wartości 17,5 mln zł.

Baza na terenie szybu Bojków

Planowana inwestycja ma powstać przy autostradzie A4, na terenie peryferyjnego szybu Bojków, który pełnił dotąd funkcje wentylacyjne i materiałowe. Zgodnie z umową społeczną dla górnictwa węgla kamiennego kopalnia Sośnica ma zakończyć działalność w 2029 r.

Według założeń władz województwa i PGG nowe zaplecze kolejowe ma być przykładem ponownego wykorzystania terenów związanych z górnictwem. Ma również stworzyć miejsca pracy dla osób odchodzących z wygaszanej branży.

Do szybu prowadzi czterokilometrowa bocznica kolejowa. Koleje Śląskie chcą wykorzystać tę infrastrukturę i po jej rewitalizacji zbudować w Bojkowie drugą, po katowickiej, halę obsługi technicznej pociągów.

Sześć torów i hala o powierzchni 9,5 tys. m.kw.

Nowa hala ma mieć ok. 9,5 tys. m. kw. powierzchni i sześć wewnętrznych torów. Dwa z nich, w tym jeden z całoroczną myjnią, mają mieć po ok. 200 m długości. Pozostałe tory mają mierzyć ok. 170 m.

Obok hali zaplanowano zewnętrzne tory do napraw i bazowania pociągów. W ramach inwestycji mają powstać także zaplecze administracyjno-pracownicze, część magazynowa, parking oraz plac składowy.

Projekt ma rozwiązać problem obsługi technicznej rosnącego parku taborowego Kolei Śląskich. Obecnie spółka dysponuje ok. 70 pociągami. Trwa produkcja ok. 30 kolejnych, a przewoźnik zamawia następne składy. W perspektywie ok. 2030 r. Koleje Śląskie chcą mieć 120 pociągów.

Spółka rozbudowuje wprawdzie swoją obecną bazę przy ul. Raciborskiej w Katowicach, jednak po zakończeniu prac dostępne będą tam tylko cztery tory do obsługi technicznej. Większa infrastruktura w Gliwicach ma umożliwić nie tylko serwisowanie własnych pojazdów, ale także obsługę taboru innych właścicieli.

Potrzebna rewitalizacja dojazdu kolejowego

Realizacja inwestycji wymaga zapewnienia dojazdu kolejowego do planowanej bazy. Koleje Śląskie podpisały w tej sprawie porozumienie z PKP Polskimi Liniami Kolejowymi.

Współpraca obejmuje rewitalizację linii kolejowej nr 200 na odcinku Gliwice – Gliwice KWK Sośnica o długości 2,18 km, częściowo stanowiącej wewnętrzną linię PGG, oraz linii nr 676 na odcinku Gliwice Sośnica R1 – Gliwice Sośnica R101.

Dotychczas zadania dotyczące tych linii nie były ujęte w planach inwestycyjnych PLK. Zarządca infrastruktury kolejowej zobowiązał się jednak do pozyskania finansowania dla prac na linii nr 200. Koleje Śląskie mają natomiast przebudować fragment linii nr 676, który zapewni dojazd do bazy.

Miejsca pracy dla odchodzących z górnictwa

Nowa baza w Bojkowie ma docelowo stworzyć ok. 150 miejsc pracy. Część z nich mogliby objąć byli pracownicy branży górniczej.

W ubiegłym roku Koleje Śląskie, Polska Grupa Górnicza oraz Synercom Usługi Wspólne z grupy PGG podpisały porozumienie dotyczące wsparcia dla osób odchodzących z górnictwa. Obejmuje ono zmianę kwalifikacji zawodowych i zatrudnienie na nowych stanowiskach, m.in. jako maszyniści, mechanicy, elektromechanicy oraz technicy utrzymania taboru.

Koleje Śląskie należą do samorządu województwa śląskiego. Tabor przewoźnika liczy obecnie ok. 70 pociągów, a do końca 2027 r. ma wzrosnąć do ok. 90. Spółka przewozi rocznie ok. 22 mln pasażerów. Jej możliwości przewozowe ogranicza obecnie przebudowa katowickiego węzła kolejowego, planowana do 2028 r.