Dwa razy więcej środków na infrastrukturę wodno-kanalizacyjną i cyberbony dla samorządów

Zmiany, które mają zostać zatwierdzone przez Radę Ministrów jeszcze w tym tygodniu, zakładają podwojenie dotychczasowych środków. Dodatkowe fundusze trafią przede wszystkim do gmin wiejskich i wiejsko-miejskich, gdzie potrzeby inwestycyjne w tym zakresie są największe.

Podczas spotkania z samorządowcami z Mazowsza i Podlasia, minister funduszy Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz podkreśliła, że jest to prawdopodobnie ostatnia duża zmiana w KPO. Jak zaznaczyła, zwiększenie puli finansowej na inwestycje wodno-kanalizacyjne ma bezpośrednio przełożyć się na poprawę jakości życia mieszkańców mniejszych gmin.

Nowe narzędzie cyfrowe – cyberbony dla samorządów

Oprócz inwestycji w infrastrukturę, w rewizji KPO znalazł się także nowy instrument wsparcia – tzw. cyberbony. Każdy samorząd ma otrzymać 130 tys. zł na zakup sprzętu i oprogramowania, które umożliwią wdrożenie systemu Elektronicznego Zarządzania Dokumentacją. Według ministerstwa rozwiązanie to przyspieszy procesy administracyjne, zwiększy przejrzystość działań urzędów oraz podniesie poziom bezpieczeństwa danych.

Cyberbony wpisują się w szerszą strategię cyfryzacji samorządów i mają ułatwić wdrażanie nowoczesnych narzędzi IT, z których do tej pory część jednostek nie mogła korzystać ze względu na ograniczone budżety.

Ostatnia rewizja KPO przed zakończeniem realizacji

Resort funduszy zapowiedział, że uchwała w sprawie zmian w KPO zostanie przyjęta podczas posiedzenia Rady Ministrów we wtorek. Będzie to jednocześnie ostatnia korekta planu przed zakończeniem jego realizacji, co ma nastąpić w trzecim kwartale 2026 roku.

Dotychczasowe rewizje pozwoliły zwiększyć łączną wartość środków dostępnych dla samorządów o około 24 miliardy złotych. Dzięki temu gminy i powiaty mogą sięgać po znacznie większe wsparcie niż pierwotnie zakładano.

Perspektywa nowych funduszy bezpieczeństwa i obronności

Ministerstwo zapowiedziało także prace nad Funduszem Bezpieczeństwa i Obronności, którego wartość ma wynieść około 20 miliardów złotych. Nabory w ramach tego funduszu planowane są na drugą połowę 2026 roku. Część środków zostanie przeznaczona dla samorządów, które będą mogły inwestować m.in. w budowę schronów, rozwój infrastruktury drogowej o podwójnym zastosowaniu, systemy łączności alarmowej czy rozwiązania wzmacniające cyberbezpieczeństwo.

200 miliardów złotych do dyspozycji samorządów

Łącznie, jak podaje resort, samorządy mogą liczyć na dostęp do co najmniej 200 miliardów złotych w ramach funduszy europejskich i KPO. Aktualnie trwają nabory, w których jednostki samorządu terytorialnego mogą pozyskać środki m.in. na transformację cyfrową, reformę planowania przestrzennego czy wymianę źródeł ciepła w budynkach wielorodzinnych.

Nabory w ramach programu FEnIKS

Ważnym źródłem finansowania dla gmin pozostaje także program Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko (FEnIKS). Obecnie prowadzone są cztery nabory o łącznej wartości 740 milionów złotych. Obejmują one inwestycje w infrastrukturę kultury, plany adaptacji do zmian klimatu, systemy gospodarowania wodami opadowymi z udziałem zieleni oraz edukację ekologiczną.

Do końca roku mają zostać ogłoszone kolejne konkursy w ramach FEnIKS, w których do wykorzystania będzie około 2,2 miliarda złotych.