Muzeum Śląskie wykorzysta wody pokopalniane do ogrzewania i produkcji energii

List intencyjny dot. współpracy w zakresie wykorzystania wód pokopalnianych podpisali w poniedziałek przedstawiciele Muzeum Śląskiego, Spółki Restrukturyzacji Kopalń, Głównego Instytutu Górnictwa oraz Instytutu Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią Polskiej Akademii Nauk.

Wody pokopalniane jako źródło energii

Ostatnia tona węgla z KWK Katowice została wydobyta w 1999 r. Od 2015 r. w tym miejscu działa Muzeum Śląskie. Mimo to na jego terenie wciąż znajduje się czynna pompownia Centralnego Zakładu Odwadniania Kopalń, który podlega SRK. Wypompowywania z podziemnych wyrobisk woda trafia obecnie do rzeki Rawy.

“Nie trzeba już prowadzić kosztownych odwiertów i innych działań w celu wydobycia tych wód na powierzchnie. My je już tutaj mamy (…). Wypompowywane tutaj wody pokopalniane charakteryzują bardzo korzystne parametry. Mowa o temperaturze ok. 19 st. Celsjusza” – powiedział dr Karol Makles.

Wykorzystanie wód do ogrzewania i klimatyzacji

Zaznaczył, że przy zastosowaniu pomp ciepła wody pokopalniane mogłyby być wykorzystywane zarówno w celu ogrzewania, jak i klimatyzacji budynków Muzeum Śląskiego. W planach pojawiła się także instalacja turbin do produkcji energii elektrycznej. “Liczymy na zmniejszenie kosztów utrzymania Muzeum Śląskiego, które częściowo znajduje się pod ziemią” – podkreślił p.o. dyrektora.

Dwa etapy wykorzystania wód pokopalnianych

Według przedstawionych przez dr Maklesa założeń, w pierwszym etapie wody pokopalniane mogłyby zostać wykorzystane w rewitalizowanych budynkach Muzeum Śląskiego, gdzie w ramach prowadzonych prac będzie możliwe doprowadzenie odpowiednich instalacji. W drugim etapie wody pokopalniane będzie można doprowadzić do już wykorzystywanych budynków.

“Jest szansa, żeby do 2029 r. zakończyć proces rewitalizacji i skorzystać także z tego wielkiego potencjału, który kryje się w wodach pokopalnianych” – zapowiedział dr Makles.

Koszt inwestycji i planowane dofinansowanie

Na pytanie o koszt inwestycji w wykorzystanie wód pokopalnianych p.o. dyrektora odpowiedział, że jest jeszcze zbyt wcześnie, aby mówić o konkretnej kwocie. Zdradził jednak, że wstępne szacunki mówią o zwrocie inwestycji w 4-6 lat. Dodał, że Muzeum Śląskie będzie starało się o dofinansowanie na ten cel z Unii Europejskiej.

Potencjał wód pokopalnianych i współpraca z SRK

Prezes SRK Jarosław Wieszołek wskazał, że celem spółki jest zagospodarowanie większej ilości wód pokopalnianych. Poinformował, że Centralny Zakład Odwadniania Kopalń wypompowuje co roku ok. 101 mln metrów sześciennych wody z górniczych wyrobisk, z czego wykorzystywane jest zaledwie ok. 1 mln metrów sześciennych. Zdecydowana większość trafia do zlewni rzek Wisły oraz Odry.

Koncepcja ogrzewania Muzeum Śląskiego wodami pokopalnianymi pojawiła się już w 2008 r. Umożliwiającą to instalację geotermalną zaprojektowali wówczas naukowcy z Głównego Instytutu Górnictwa. Otrzymali wyróżnienie w konkursie “Panteon Polskiej Ekologii”.

Jubileusz stulecia Muzeum Śląskiego

W 2029 r. Muzeum Śląskie będzie świętowało jubileusz stulecia. Do tego czasu placówka zamierza zaadaptować na cele muzealne oraz komercyjne elektrownię, nadszybię i maszynownię szybu “Bartosz”, wieżę ciśnień oraz warsztat rymarza. Szacowany koszt rewitalizacji to ponad 126,4 mln zł. Obecnie prowadzone są prace związane z wymianą hydroizolacji podziemnej części placówki, co wyceniono na ponad 50 mln zł.