NIK o Półwyspie Helskim: inwestorzy większym zagrożeniem niż erozja

Dodatkowo zdaniem Izby skontrolowane organy administracji rządowej i samorządowej nie wykorzystały w wystarczającym stopniu przysługujących im uprawnień dotyczących nadzoru i kontroli.

Kempingi i szkoły sportów wodnych

„Dopuszczono do nieuprawnionego nawiezienia i nasypania ziemi, w tym na brzeg morski na ośmiu polach kempingowych. Dopuszczono też do zlokalizowania w pasie technicznym, w tym na polach kempingowych m.in. szkół sportów wodnych, obiektów handlowych i usługowych w miejscach do tego nieprzeznaczonych, na terenie niezgłoszonym do ewidencji” – czytamy w komunikacie NIK.

W sprawach sprzedaży nieruchomości bez wymaganej zgody Dyrektora Urzędu Morskiego w Gdyni NIK skierowała dwa zawiadomienia do Prokuratury.

Zdaniem NIK władze źle chroniły cenne walory półwyspu przed zakusami inwestorów. Dobrze natomiast wywiązały się z obowiązku ochrony przed działaniem sił natury.

„Dyrektor Urzędu Morskiego w Gdyni zapewnił skuteczną ochronę brzegu morskiego  przed oddziaływaniem morza. Monitorowany był stan brzegu, odbudowywane były plaże, wydmy. Zbadane budowle utrzymywane były w co najmniej zadowalającym stanie technicznym” – czytamy w komunikacie NIK.

Podstawy prawne ochrony

Półwysep Helski jest obszarem o szczególnych walorach krajobrazowych i przyrodniczych. Z jednej strony otoczony jest wodami otwartego morza, z drugiej wodami Zatoki Puckiej. W celu ochrony jego zasobów środowiskowych został objęty różnego rodzaju formami ochrony przyrody m.in. wchodzi w skład Nadmorskiego Parku Krajobrazowego. Jego obszar objęty jest Europejską Siecią Ekologiczną Natura 2000.

Zagrożeniem dla tego cennego przyrodniczo obszaru była z jednej strony postępująca erozja brzegu powodująca zwiększenie zagrożenia powodziowego od strony morza, a z drugiej strony intensywne użytkowanie rekreacyjne, wynikające z jego położenia i zróżnicowanych przestrzennie walorów przyrodniczo-krajobrazowych unikatowych w skali kraju.

Najwyższa Izba Kontroli z własnej inicjatywy podjęła realizację kontroli, której celem było sprawdzenie czy organy administracji rządowej i samorządowej zapewniły skuteczną ochronę brzegów morskich na Półwyspie Helskim w latach 2020-2023. Kontrola objęła Urząd Morski w Gdyni, Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska w Gdańsku, Pomorski Urząd Wojewódzki w Gdańsku, Wojewódzki Inspektorat Nadzoru Budowlanego w Gdańsku, Urzędy Miasta Helu, Jastarni i we Władysławowie.