Innowacyjną, doświadczalną linię do produkcji płyt kompozytowych z opakowań wielomateriałowych po napojach oraz folii polietylenowej uruchomiono w Zakładzie Utylizacji Odpadów Komunalnych w Hryniewiczach k. Białegostoku, należącym do P.U.H.P. LECH. To rozwiązanie, które może stanowić przełom w zagospodarowaniu jednego z najbardziej problematycznych strumieni odpadów.

Płyty kompozytowe powstające z tego procesu to trwały materiał, który znajduje wiele praktycznych zastosowań – od elementów małej architektury miejskiej, przez budownictwo, po logistykę i transport. Ławki, tarasy, pomosty, płyty podłogowe czy szalunkowe – to tylko niektóre z możliwych zastosowań tego innowacyjnego surowca wtórnego.

Komunalny lider recyklingu

P.U.H.P. LECH to miejska spółka odpowiedzialna za zagospodarowanie odpadów z terenu Białegostoku oraz okolicznych gmin należących do aglomeracji białostockiej. Firma stworzyła jeden z najbardziej kompleksowych i nowoczesnych systemów gospodarki odpadami w Polsce.

Na terenie zakładu w Hryniewiczach funkcjonuje m.in. instalacja termicznego przekształcania odpadów komunalnych (ITPOK), jedna z zaledwie dziesięciu tego typu instalacji w kraju. Obok niej działają nowoczesna sortownia odpadów komunalnych, zakład recyklingu odpadów budowlanych, a także kompostownia, w której z odpadów zielonych wytwarzany jest wysokiej jakości nawóz organiczny. Obecnie trwa rozruch nowej kompostowni, która pozwoli znacząco zwiększyć poziom recyklingu odpadów biodegradowalnych.

Innowacja we współpracy z nauką

Najświeższym osiągnięciem spółki LECH jest uruchomienie doświadczalnej linii technologicznej do recyklingu kartoników po napojach (np. typu Tetra Pak) oraz odpadów folii polietylenowej. Technologia ta powstała we współpracy z Politechniką Poznańską, która udzieliła spółce licencji na zastosowanie opracowanego przez naukowców rozwiązania.

Proces polega na dokładnym oczyszczeniu i rozdrobnieniu odpadów na małe kawałki, które następnie są układane warstwowo z folią PE i poddawane prasowaniu w temperaturze od 110 do 230°C, przy użyciu podwyższonego ciśnienia. Kluczowa jest proporcja użytych materiałów – 70% stanowią opakowania wielomateriałowe, a 30% folia polietylenowa. Uzyskana w ten sposób płyta ma właściwości użytkowe zbliżone do płyt MDF czy OSB, z tą różnicą, że powstaje z materiałów uznawanych dotąd za odpadowe i trudne do przetworzenia.

Szerokie możliwości zastosowania

Wytwarzane płyty kompozytowe to wszechstronny półprodukt, który może znaleźć zastosowanie w wielu sektorach, np. jako:

  • alternatywa dla płyt pilśniowych, OSB i MDF,
  • płyty izolacyjne i podłogowe,
  • elementy szalunkowe w budownictwie,
  • wypełnienia regałów magazynowych,
  • panele dźwiękochłonne,
  • osłony przeciwwiatrowe i przeciwwilgociowe na budowach,
  • podłogi w pojazdach transportowych (np. furgonetkach, przyczepach, wagonach),
  • elementy małej architektury ogrodowej i miejskiej (ławki, stoły),
  • płyty reklamowe.

Ich odporność na warunki atmosferyczne i wysoka wytrzymałość mechaniczna czynią z nich doskonały zamiennik dla materiałów pierwotnych, często bardziej kosztownych i mniej ekologicznych.

Pełne zagospodarowanie trudnych frakcji

Opakowania po napojach, zwłaszcza kartonowe opakowania wielomateriałowe, są jednym z najtrudniejszych strumieni odpadowych do odzysku – głównie z uwagi na ich złożoną strukturę (papier, tworzywo, aluminium). Dotychczas brakowało w Polsce technologii pozwalającej w pełni zagospodarować tego typu odpady. Dzięki nowej instalacji P.U.H.P. LECH staje się pionierem w tej dziedzinie, oferując technologię umożliwiającą pełne, 100-procentowe wykorzystanie kartoników i folii.

Oznacza to nie tylko zmniejszenie ilości odpadów kierowanych do składowania lub spalania, ale również realne zwiększenie poziomu recyklingu – co ma duże znaczenie w kontekście unijnych wymogów i krajowych celów w zakresie gospodarki o obiegu zamkniętym. W dłuższej perspektywie projekt może również przynieść korzyści ekonomiczne: zmniejszenie kosztów zagospodarowania trudnych frakcji i stworzenie wartościowego produktu rynkowego.

Dla środowiska i dla mieszkańców

Innowacyjna linia to kolejny krok ku bardziej zrównoważonej gospodarce odpadami. Rozwiązanie realizowane przez białostocką spółkę wpisuje się w ideę gospodarki cyrkularnej i pokazuje, że nawet najbardziej kłopotliwe odpady mogą stać się wartościowym surowcem wtórnym – jeśli tylko podejdziemy do nich z odpowiednią wiedzą, technologią i zaangażowaniem.

A artykule prezentujemy galerię zdjęć przedstawiającą proces technologiczny oraz produkty z płyt kompozytowych.

Zbigniew Gołębiewski