Sieci handlowe: ustawa ws. opakowań w proponowanym kształcie może ograniczyć recykling

Ustawa wprowadza mechanizm Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta (ROP). Zgodnie z nim to producenci, a w praktyce także dystrybutorzy oraz importerzy, powinni ponosić odpowiedzialność finansową i organizacyjną za zagospodarowanie wprowadzanych na rynek opakowań w całym cyklu ich życia, również po ich wyrzuceniu. Celem jest tych regulacji ma być zapewnienie wysokiej jakości zbiórki selektywnej oraz recyklingu.

Według POHiD projekt przeczy tym założeniom i oznacza wprowadzenie poważnych utrudnień dla wszystkich interesariuszy.„Wdrożenie ROP w obecnym kształcie sabotuje cele ustawy i szkodzi dobru konsumentów oraz przedsiębiorców. Taki kształt regulacji prowadzi do centralizacji systemu oraz wzrostu kosztów dla wszystkich uczestników rynku. Grozi też osłabieniem pozycji polskich produktów wobec tych pochodzących z państw, w których ROP jest lepiej przystosowany do potrzeb rynku lub też nie obowiązuje” – wskazała cytowana w komunikacie prezes POHiD Renata Juszkiewicz.Dodała, że ze względu na złe założenia, wejście w życie przepisów w proponowanym kształcie grozi obniżeniem wskaźników recyklingu, co kwestionuje ich znaczenie dla środowiska.

Centralizacja systemu i jej skutki

Jak zauważono w komunikacie POHiD, główną zmianą, przewidzianą w rządowym projekcie mechanizmu ROP, jest przekazanie kontroli nad obowiązkami producentów w zakresie realizacji celów zbiórki selektywnej oraz recyklingu do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW). W opinii organizacji doprowadzi to do wzrostu biurokracji oraz kosztów ponoszonych przez producentów. Wpłynie również na obniżenie jakości usług.

W ocenie POHiD centralizacja systemu „przeczy zasadom wolnego rynku, prowadzi do likwidacji konkurencyjności wśród organizacji zajmujących się odzyskiem surowców, które pełnią obecnie kluczową rolę, koordynując działania producentów, sortowni oraz recyklerów”. W rezultacie może to doprowadzić do likwidacji tej branży.

Nieadekwatne koszty i apel o dialog

POHiD uważa, że producenci i dystrybutorzy zostaną obciążeni sztywnymi stawkami administracyjnymi za gospodarowanie odpadami opakowaniowymi, co będzie nieadekwatne do realnych kosztów i negatywie wpłynie na działalność sklepów. Brak mechanizmów odzwierciedlających realne koszty zagospodarowania odpadów przeczy – jak wskazano w komunikacie – dyrektywie unijnej dot. ROP, co może skutkować sankcjami wobec Polski.

„Apelujemy o wstrzymanie prac nad obecną formą ustawy i rozpoczęcie partnerskiego dialogu z handlem. Nasza branża jest zarówno dystrybutorem produktów w opakowaniach, jak i ich producentem, ze względu na cieszące się coraz większą popularnością marki własne, również tworzone przez sieci handlowe. Jako ważny uczestnik procesu obiegu opakowań, jesteśmy gotowi współpracować przy budowie systemu, który faktycznie zrealizuje cele środowiskowe, przy jednoczesnej dbałości o rynek i konsumentów” – podkreśliła Juszkiewicz.