Bliskowschodni konflikt winduje ceny gazu. Co to oznacza dla Polski?

Poniedziałkowa sesja przyniosła wyraźny wzrost cen gazu w Europie. Notowania benchmarkowych kontraktów TTF w Amsterdamie osiągnęły poziom 62,02 euro za MWh, co oznacza wzrost o blisko 5 proc. w ciągu jednego dnia. To reakcja rynku na rosnące napięcia pomiędzy Stanami Zjednoczonymi a Iranem, które koncentrują się wokół strategicznej Cieśniny Ormuz.

Inwestorzy z niepokojem obserwują eskalację retoryki. Prezydent USA Donald Trump zagroził zniszczeniem irańskiej infrastruktury energetycznej, jeśli cieśnina nie zostanie otwarta. W odpowiedzi irański Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej zapowiedział możliwość całkowitego zamknięcia szlaku oraz ataki na obiekty powiązane z USA.

Cieśnina Ormuz to jeden z kluczowych punktów globalnego transportu surowców energetycznych. Każde zagrożenie dla jej funkcjonowania natychmiast przekłada się na wzrost cen gazu i ropy na światowych rynkach.

Europa z niskimi zapasami gazu

Na napiętą sytuację geopolityczną nakłada się problem niskiego poziomu magazynów gazu w Europie. Obecnie są one wypełnione jedynie w 28,5 proc., podczas gdy średnia pięcioletnia dla tego okresu wynosi około 41 proc.

Według danych Gas Infrastructure Europe w unijnych magazynach znajduje się 325,45 TWh gazu. Oznacza to, że przed kolejnym sezonem grzewczym konieczne będzie intensywne uzupełnianie zapasów, głównie poprzez import LNG.

Komisarz UE ds. energii Dan Jorgensen zaleca państwom członkowskim wcześniejsze rozpoczęcie zatłaczania gazu do magazynów, aby uniknąć konkurencji zakupowej z krajami azjatyckimi. Jednocześnie sugeruje większą elastyczność w realizacji celów magazynowych – m.in. obniżenie poziomu obowiązkowego zapełnienia do 80 proc.

Prognozy: gaz może być jeszcze droższy

Analitycy Goldman Sachs wskazują, że zakłócenia w dostawach energii z Bliskiego Wschodu mogą potrwać dłużej, niż wcześniej zakładano. W związku z tym podnieśli prognozy cen gazu na drugi kwartał 2026 roku – do 72 euro za MWh z wcześniejszych 63 euro.

To sygnał, że rynek przygotowuje się na utrzymanie wysokiej zmienności i presji cenowej w najbliższych miesiącach.

Polski kontekst: wyższe koszty dla samorządów i mieszkańców

Rosnące ceny gazu na europejskich giełdach mają bezpośrednie przełożenie na sytuację w Polsce. Choć kraj w dużej mierze uniezależnił się od dostaw z Rosji, opierając system na imporcie LNG oraz gazie z Norwegii, to nadal funkcjonuje w ramach wspólnego rynku europejskiego.

W praktyce oznacza to, że wzrosty cen hurtowych wpływają na koszty zakupu gazu przez przedsiębiorstwa energetyczne, a pośrednio także na rachunki odbiorców końcowych.

Dla samorządów może to oznaczać rosnące wydatki na ogrzewanie budynków publicznych – szkół, przedszkoli, urzędów czy obiektów sportowych. W wielu miastach gaz pozostaje jednym z podstawowych źródeł ciepła w systemach komunalnych.

Wyższe ceny paliwa mogą również przełożyć się na koszty funkcjonowania spółek komunalnych oraz taryfy dla mieszkańców, zwłaszcza w obszarze ciepłownictwa.

Samorządy przyspieszają transformację energetyczną

Obecna sytuacja ponownie pokazuje, jak duże znaczenie dla stabilności finansów lokalnych ma dywersyfikacja źródeł energii. Coraz więcej polskich samorządów inwestuje w odnawialne źródła energii – instalacje fotowoltaiczne, biogazownie czy systemy odzysku energii.

Równolegle rozwijane są projekty poprawy efektywności energetycznej, takie jak termomodernizacja budynków czy modernizacja sieci ciepłowniczych.

W obliczu niestabilnych cen gazu działania te przestają być wyłącznie elementem polityki klimatycznej, a stają się realnym narzędziem ograniczania kosztów.