Odory to (nie) problem

Artykuł pochodzi z kwietniowego wydania “Przeglądu Komunalnego” (04/2017).

Przykry, duszący zapach albo po prostu smród – tak zdefiniowano odór w Słowniku Języka Polskiego. Źródła emisji odorowych występują we wszystkich rodzajach działalności gospodarczej. Często skupiają się one wokół obiektów gospodarki komunalnej, m.in. kompostowni, składowisk odpadów czy oczyszczalni ścieków (szerzej o tym w tekście “Ustawy antyodorowej nie będzie. I co dalej?” – „Przegląd Komunalny” 6/2015).

Rocznie do Inspekcji Ochrony Środowiska wpływa kilkaset skarg i zgłoszeń o podjęcie interwencji w sprawie uciążliwości zapachowej. Niestety, z uwagi na brak regulacji prawnych w zakresie złowonnych emisji nie ma określonych w przepisach prawa zasad prowadzenia działań kontrolnych i kar za emisje odorów. Jak zatem skutecznie zmniejszać intensywność brzydkich zapachów?

Zespół odorowy

– Jesteśmy spółką wodociągowo-kanalizacyjną i przede wszystkim eksploatujemy obiekty sieci kanalizacyjnej, a także oczyszczalnie ścieków. To one są głównym źródłem odorów w naszym przedsiębiorstwie – mówi Paulina Mizerna-Nowotna Technolog ds. ścieków  z Aquanet SA (poznańska spółka zmaga się z protestami mieszkańców sąsiadującymi przede wszystkim z dwiema największymi oczyszczalniami ścieków należącymi do Spółki). Jak tłumaczy, efektywność pracy urządzeń do oczyszczania powietrza jest systematycznie kontrolowana przez technologa i przez bezpośrednią obsługę obiektów. Wykonywany jest pomiar najbardziej odorogennych związków, czyli siarkowodoru i amoniaku. – Ponadto w celu określenia stężenia zapachowego zlecamy wykonanie badań olfaktometrycznych jednostkom zewnętrznym – informuje Monika Troszczyńska Technolog ds. sieci kanalizacyjnej z Aquanet SA. – W miarę wzrostu populacji przebywającej w bezpośrednim sąsiedztwie przede wszystkim obiektów gospodarki komunalnej w naturalny sposób wywoływane jest zapotrzebowanie na „zero odoru”. Ograniczenie nieprzyjemnych zapachów do poziomu akceptowalnego stało się wyzwaniem dla Aquanetu – dodaje Troszczyńska.

Z początkiem 2011 r. powołano w spółce zespół ds. ograniczenia emisji odorów, tzw. zespół odorowy, a także opracowano kompleksowy „Program ograniczenia emisji odorów z obiektów Aquanet SA”. – Obecnie jest to jedyny znany nam, tak wszechstronnie uporządkowany zestaw działań antyodorowych, realizowanych przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w Polsce – twierdzi Mizerna-Nowotna. Zgodnie z przyjętym programem, zespół prowadzi systematyczne badania emisji zapachów na poszczególnych obiektach zlokalizowanych na terenach oczyszczalni i przepompowni ścieków, a także sieci kanalizacyjnej. Jednocześnie poszukuje, również poza granicami Polski, najskuteczniejszych metod minimalizacji zidentyfikowanych uciążliwych zapachów.

W celu ograniczenia emisji odorów z obiektów należących do Aquanetu spółka wykonuje wiele działań, takich jak systematyczna hermetyzacja obiektów technologicznych, montaż instalacji do oczyszczania powietrza (biofiltry, adsorbery, oczyszczacze powietrza na układach wielostopniowych), montaż układu spalania odorów w kotłach, montaż wyrzutni powietrza oczyszczonego, dawkowanie chemii technologicznej oraz napowietrzanie ścieków i nasadzenia zieleni.

Rekordowe ilości biogazu

– Głównym źródłem nieprzyjemnych zapachów w naszym zakładzie jest plac dojrzewania kompostu, gdzie odbywa się ostatni etap przetwarzania odpadów biodegradowalnych – mówi Maciej Jakubek, zastępca dyrektora ds. technicznych z Zakładu Utylizacyjnego w Gdańsku (do Zakładu Utylizacyjnego w Gdańsku Szadółkach wpływały liczne protesty okolicznych mieszkańców przeciwko emitowanym przez niego odorom). Skala emisji wynika z dużej powierzchni pryzm, a także cyklicznego ich przerzucania. – Staramy się ograniczać to oddziaływanie, prowadząc prace w sprzyjających warunkach atmosferycznych, uwzględniając np. kierunek wiatru. Ograniczyliśmy też ilość odpadów. Część strumienia przekazujemy do firm zewnętrznych – twierdzi Jakubek. – Docelowym rozwiązaniem problemu emisji z placu jest budowa nowej, hermetycznej hali kompostowej, której uruchomienie planujemy na jesień 2018 r. Kompost opuszczający ten obiekt będzie całkowicie dojrzały i nie będzie już źródłem odorów.