Wielu ludzi wkłada bardzo dużo energii w to, by nasze miejskie życie stało się bliższe naturze, a idea miasta przyjaznego człowiekowi staje się coraz bardziej popularna. I to do tego stopnia, że opinia „zielonego miasta” staje się gwarancją rozwoju. Nadeszła więc pora na to, by to pokazać.

Nic dziwnego, że w miastach żyje już ok. połowy ludności świata, a migracja do miast jest trwałym trendem – życie w mieście jest po prostu wygodne. Szacuje się, że do 2050 r. w miastach będzie mieszkać mniej więcej ⅔ ludności świata, czyli ok. 7 mld ludzi. Życie w mieście ma jednak swoją ekocenę. Już dziś miasta odpowiadają za 75% światowego zużycia energii i 80% emisji zanieczyszczeń.  Miasta wciąż rosną – będą więc odpowiedzialne za jeszcze większy odsetek światowych emisji. Jednak wraz z rozwojem samych miast stale rośnie zapotrzebowanie na miasta zielone, ekologiczne, w których można żyć w większej harmonii z naturą. Coraz liczniejsze są też plebiscyty i konkursy typujące najbardziej zrównoważone miasta.

Wizerunek miasta zielonego ma swoją wymierną wartość. W takim mieście żyje się lepiej – łatwiej więc przyciąga ono nowych mieszkańców. Do takiego miasta chętniej podróżują turyści. Ponadto miasto uważane za zielone łatwiej pozyskuje inwestycje, zwłaszcza innowacyjne. Atrakcyjna, dostępna zieleń miejska to jednak za mało. Wymagania mieszkańców stale rosną. Oczekują oni czystego powietrza, wody, odpowiedzialnej polityki w zakresie zarządzania energią i odpadami. I jeszcze więcej!

Parametry zrównoważonego miasta

Nie wypracowano dotąd ścisłych standardów, jednak miasta uznawane za najbardziej ekologiczne zazwyczaj zajmują wysokie pozycje w rankingach pod względem:

  • zielonej przestrzeni – jej jakości, ilości i dostępności,
  • dostępności transportu publicznego oraz infrastruktury rowerowej,
  • stosowania energii odnawialnej,
  • osiąganego poziomu recyklingu oraz polityki dotyczącej gospodarowania odpadami,
  • jakości powietrza i walki z jego zanieczyszczeniem,
  • wspierania lokalnej produkcji żywności i rozwijania dla niej rynku zbytu.

W ścisłej czołówce miast świata uznawanych za najbardziej ekologiczne zdecydowanie przodują miasta europejskie. Bardzo wiele pozytywnych zmian zaszło w ciągu ostatniej dekady. Wiele miast wdrożyło pierwsze plany klimatyczne, zakazało stosowania produktów z plastiku jednorazowego użytku lub dokonało innych istotnych zmian w kierunku minimalizowania ilości odpadów i gospodarki cyrkularnej, tworzenia coraz bardziej ekologicznych obszarów miejskich i coraz szerszego stosowania energii odnawialnej.

Prymat Wiednia i Berlina

W ostatnich kilku latach w ścisłej czołówce wielu rankingów ekologicznych miast znajduje się Wiedeń. Wielkim atutem stolicy Austrii są rozległe tereny zielone. Stanowią niemal połowę powierzchni Wiednia – takim wynikiem nie szczyci się żadne inne duże miasto w Europie. Włodarze Wiednia stawiają wysoko poprzeczkę w zakresie ochrony przyrody, gospodarki cyrkularnej, gospodarki ściekowej, czystego powietrza i wody oraz transportu publicznego. W mieście obwiązuje zakaz używania plastikowych toreb. Imponujący jest tu wskaźnik recyklingu w budynkach mieszkalnych – aż 96%. Zadbano też o jakość wody – naturalna woda źródlana płynie z każdego kranu!

Bardzo wysokie miejsca w rankingach ekologicznych miast zajmuje też Berlin. Stolica Niemiec posiada imponującą sieć dróg dla rowerzystów i piechurów – jest uważana za jedno z najbardziej zielonych, przyjaznych dla pieszych miast na świecie. Od 2005 r. miasto podjęło wiele działań na rzecz czystego powietrza, rezygnacji z paliw kopalnych i szerokiego wprowadzania przyrody na tereny miejskie. W porównaniu do innych niemieckich miast Berlin ma zdecydowanie najmniej samochodów na osobę. Mieszkańcy chętnie korzystają tu ze sprawnego systemu transportu publicznego, którego ważnym elementem jest system kolei podziemnej U-bahn. Berlińczycy poważnie podchodzą do idei gospodarki cyrkularnej. W mieście znajdują się liczne centra napraw i recyklingu, popularne są programy ratowania żywności. Świetnie rozwija się też miejskie rolnictwo ekologiczne.

Zielone zmiany w Madrycie

Imponujące, zielone zmiany wprowadził w ostatnich latach Madryt. Od 2018 r. centrum miasta dostępne jest wyłącznie dla osób poruszających się pieszo lub środkami transportu publicznego. Wyeliminowanie samochodów osobowych pozwoliło zmniejszyć w stolicy Hiszpanii emisję zanieczyszczeń aż o 40%. Tak wysoki wynik sprawił, że projekt ten jest uważany za wzorcowy, jeden z najważni...