Rusza nabór na gminnych operatorów Czystego Powietrza

– Jednym z priorytetów nowego programu Czyste Powietrze, który zapewnia dofinansowanie do termomodernizacji domów i wymiany pozaklasowych kotłów grzewczych, jest ukierunkowanie pomocy na osoby zagrożone ubóstwem energetycznym. To dla nich wprowadzamy system operatorów, którzy pomogą przejść przez cały proces pozyskiwania i rozliczania dotacji – mówi zastępca prezesa NFOŚiGW Robert Gajda. Jego zdaniemrola gmin jako operatorów jest kluczowa, bo to one są najbliżej mieszkańców i posiadają wiedzę, kto najbardziej potrzebuje tej pomocy – mogą zachęcić do skorzystania z dotacji, a jednocześnie chronić mieszkańców przed nieuczciwymi praktykami.

Kluczowa rola samorządu

Fundusz podkreśla, że gminy są ważnym partnerem w realizacji programu Czyste Powietrze – 85% gmin w kraju zawarło z WFOŚiGW porozumienia dotyczące prowadzenia gminnych punktów konsultacyjno-informacyjnych (PKI). Gminy posiadają już duże doświadczenie w zakresie wsparcia mieszkańców przy korzystaniu z dofinansowania, a pełnienie roli operatora pozwoli na rozwinięcie pomocy, jaką obecnie oferują mieszkańcom.

Wsparcie w roli operatora ma na celu pomoc szczególnie osobom starszym i ubogim, które mogą być narażone na nieuczciwych wykonawców i mają trudności z korzystaniem z technologii. Osoby zagrożone ubóstwem energetycznym mogą dostać do 100 proc. dofinansowania kosztów netto do termomodernizacji domu i wymiany pozaklasowego kotła, tzw. kopciucha.

Korzyści dla gminy

Jak Fundusz chce zachęcać gminy do wzięcia udziału w programie? Przede wszystkim pieniędzmi, ponieważ za skuteczne wsparcie każdego beneficjenta najwyższego i podwyższonego poziomu dofinansowania gminy dostaną dodatkowe 1700 zł. Fundusz podkreśla też, że samorządy będą miały większy wpływ na ochronę mieszkańców przed nieuczciwymi praktykami, a kopciuchy powinny szybciej znikać z ich miast i wsi.

Zadania operatorów podzielono na dwa etapy z odrębnym wynagrodzeniem za każdy etap. Po pierwszym etapie, do momentu podpisania umowy o dofinansowanie między beneficjentem a WFOŚiGW gmina otrzyma 500 zł, po realizacji drugiego etapu – 1200 zł. Gmina będzie wynagradzana za działalność operatorską w formie ryczałtu.

Czyste powietrze to też obowiązki

W pierwszym etapie do zadań operatora będzie należeć m.in dotarcie do mieszkańców, którzy potrzebują wsparcia przy wymianie źródła ciepła i termomodernizacji domu. Gmina zapewni też pomoc w wypełnieniu i złożeniu wniosku o dofinansowanie oraz wsparcie w wyborze audytora energetycznego i potencjalnych wykonawców. 

Na drugim etapie gmina ma chociażby zapewnić pomoc przy wyborze i podpisaniu umowy z wykonawcami oraz we wnioskowaniu o zaliczkę. Musi też przekazać i wyjaśnić warunki umowy o dofinansowanie. Będzie też informować o warunkach programu oraz obowiązku korzystania z Listy Zielonych Urządzeń.

NFOŚiGW przypomina też, że pracownik gminy działający w imieniu operatora nie musi posiadać wykształcenia inżynierskiego ani kwalifikacji w zakresie audytów. Powinien dobrze znać program Czyste Powietrze oraz posiadać rozwinięte umiejętności komunikacyjne.

Program został wstrzymany na początku grudnia. Zgodnie z zapowiedziami Ministerstwa Klimatu i Środowiska, nabór wniosków w programie ma zostać wznowiony 31 marca. 

Raport KE. Wciąż nie uwolniliśmy się od zanieczyszczeń