Oto planowane na ten rok programy wsparcia NFOŚiGW. Na co będą pieniądze?

Rewolucja w decyzjach środowiskowych? Cyfryzacja, nowe kompetencje starostów i kary do 20 mln zł

„Czyste Powietrze” i wsparcie dla magazynowania energii

Jednym ze sztandarowych programów priorytetowych jest program „Czyste Powietrze”. Na wypłaty dla beneficjentów w 2026 r. NFOŚiGW – poprzez wojewódzkie fundusze ochrony środowiska – planuje wydać 7,6 mld zł. W marcu 2025 r. po czteromiesięcznej przerwie ruszyła nowa zreformowana odsłona programu.

Prezes dodała, że w ramach transformacji energetycznej środki trafią m.in. na magazynowanie energii. Przyznała, że na liście nie ma programu wsparcia dużych magazynów energii (ponad 4 mld zł w 2025 r.), ale Fundusz chce wesprzeć w 2026 r. m.in. prosumentów – osoby fizyczne, które zainwestowały w fotowoltaikę i są zainteresowane kupnem przydomowego magazynu. Celem resortu klimatu jest to, by do końca obecnej kadencji rządu minimum 200 tys. gospodarstw domowych korzystało z takiego urządzenia.

– Chcemy kontynuować wsparcie rozwoju odnawialnych źródeł energii, m.in. poprzez cieszący się popularnością program „OZE – źródła ciepła dla ciepłownictwa” (planowany budżet na 2026 r. to 435 mln zł), „Przemysł energochłonny – OZE” (120 mln zł), ale także program „Energia dla wsi” (187 mln zł), gdzie potrzeba samowystarczalności na takich terenach jest ogromna – dodała.

Nowe programy dla budynków użyteczności publicznej

Szefowa NFOŚiGW wskazała ponadto, że w 2026 roku wspierana będzie również efektywność energetyczna budynków. Poinformowała, że w tym obszarze mają pojawić się dwa nowe programy. – Po pierwsze chodzi o budynki szpitalne. Drugi program dotyczyć będzie budynków edukacyjnych takich jak szkoły, przedszkola czy zespoły szkół. Program z KPO dla szkół pokazał, jak wielkie są potrzeby. Wniosków wpłynęło kilka razy więcej niż dostępna alokacja – powiedziała. Chodzi o zakończony w październiku 2024 r. nabór, gdzie budżet to z KPO został zwiększony do ok. 1,7 mld zł.

Pytana o planowane budżety tych obu programów przyznała, że „kwoty nie są jeszcze dokładnie określone, ale będą znaczące”. Dodała, że uruchomiony ma zostać również program poprawy efektywności budynków, które są w zarządach parków narodowych.

Kontynuacja rozwoju elektromobilności i transportu publicznego

Wskazała, że kontynuowane będzie też wsparcie inwestycji związanych z elektromobilnością. Chodzi o dwa istniejące programy budowy lub rozbudowy ogólnodostępnych stacji ładowania dla transportu ciężkiego, a także wsparcie zakupu lub leasingu zeroemisyjnych pojazdów kategorii N2 (o masie od 3,5 do 12 ton) i N3 (powyżej 12 ton).

– Analizujemy także możliwość kontynuacji wsparcia niskoemisyjnego transportu publicznego – dodała prezes NFOŚiGW.

Program „Zielony transport publiczny”, w ramach którego przeprowadzono dotąd trzy konkursy, cieszył się popularnością wśród samorządów. Dzięki nim zakontraktowano prawie 1500 pojazdów zeroemisyjnych, w tym autobusy elektryczne i wodorowe oraz trolejbusy.

Inwestycje w wodór, biometan i gospodarkę odpadami

Prezes dodała, że do końca I kwartału 2026 r. ma zapaść decyzja ws. zaangażowania kapitałowego w ramach programu wsparcia dla gospodarki niskoemisyjnej z KPO. Chodzi o projekty ElectroMobility Poland oraz PowerUp Hydro Tech, które znalazły się na liście rankingowej w tym programie. EMP zabiega o przyznanie środków dla projektu budowy fabryki samochodów elektrycznych w Jaworznie. Z kolei projekt PowerUp HydroTech zakłada budowę zakładu produkcji generatorów wodorowych i ogniw paliwowych. Budżet programu wynosi blisko 4,8 mld zł z KPO.

NFOŚiGW w planach na 2026 r. ma także program wsparcia związany z elektromobilnością w parkach narodowych.

Prezes dodała, że w 2026 roku NFOŚiGW nabór wniosków o dofinansowanie inwestycji zwiększających bezpieczeństwo energetyczne poprzez wykorzystanie biometanu. Kolejny program dotyczyć będzie wysokosprawnej kogeneracji z biogazu wytwarzanego z biomasy w tym z odpadów komunalnych. Na pierwszy z nich zatwierdzono już z EBI 800 mln zł, a na drugi 1 mld zł.

Zawadzka-Stępniak zapowiedziała też program dla gmin, mający wspierać zagospodarowanie odpadów powstałych z jednorazowych produktów z tworzyw sztucznych (SUP). Dalej pieniądze będą przeznaczane na usuwanie nielegalnie zgromadzonych odpadów; na trzy lata zaplanowano 500 mln zł.

Oto planowane programy wsparcia NFOŚiGW na rok 2026