Polska i Norwegia wzmacniają współpracę energetyczną

Ministrowie energii Polski i Norwegii, Miłosz Motyka i Terje Aasland, ogłosili w poniedziałek w Oslo partnerstwo dotyczące bezpieczeństwa energetycznego, zielonej transformacji oraz ochrony infrastruktury krytycznej. Podpisana deklaracja zakłada rozszerzenie współpracy obu państw w obszarach kluczowych dla stabilności systemów energetycznych i realizacji transformacji gospodarczej.

Bezpieczeństwo, energetyka wiatrowa, wodór

Nowe partnerstwo ma objąć m.in. bezpieczeństwo dostaw gazu, rozwój morskiej energetyki wiatrowej, technologie wychwytywania i składowania dwutlenku węgla, czyli CCS, a także rozwiązania wodorowe. Polska i Norwegia chcą również pogłębiać współpracę między administracją publiczną, sektorem energetycznym oraz instytucjami badawczymi obu krajów.

Ważnym elementem porozumienia ma być także wzmacnianie odporności infrastruktury krytycznej na zagrożenia hybrydowe i cyberataki. Oslo i Warszawa zapowiadają wspólne działania dotyczące ochrony infrastruktury energetycznej, w tym obiektów podmorskich, których znaczenie wzrosło wraz z rozwojem połączeń gazowych i inwestycji offshore.

Baltic Pipe wzmocnił znaczenie Polski

Norweski minister energii Terje Aasland podkreślił podczas wspólnej konferencji prasowej, że Polska należy dziś do najważniejszych partnerów Norwegii w Europie w dziedzinie energii. Jak zaznaczył, współpraca obu krajów nabrała nowego strategicznego znaczenia po uruchomieniu gazociągu Baltic Pipe w 2022 roku.

– Polska jest jednym z najważniejszych partnerów Norwegii w Europie w dziedzinie energii. Nasza współpraca nabrała nowego strategicznego znaczenia po uruchomieniu gazociągu Baltic Pipe w 2022 roku. Rola Polski wzrosła jeszcze bardziej po rozpoczęciu pełnoskalowej wojny Rosji przeciwko Ukrainie, a Norwegia stała się największym dostawcą gazu do Europy – powiedział Terje Aasland.

Szef norweskiego resortu energii zwrócił uwagę, że zarówno w interesie Oslo, jak i Warszawy leży zabezpieczenie infrastruktury podmorskiej, rozwój energetyki offshore oraz stabilizacja europejskiego rynku energii. Z tego względu oba państwa chcą wzmacniać kooperację w regionie Morza Bałtyckiego i Morza Północnego.

Dla Polski oznacza to większe znaczenie w europejskiej architekturze bezpieczeństwa energetycznego. Kraj, który jeszcze kilka lat temu pozostawał silnie uzależniony od dostaw surowców ze Wschodu, dziś może rozwijać swoją rolę jako jeden z filarów dywersyfikacji dostaw gazu w regionie.

Polska jako hub gazowy dla Europy Środkowej

Minister Miłosz Motyka podkreślił, że rozwijana infrastruktura gazowa daje Polsce potencjał do pełnienia roli regionalnego hubu energetycznego. Wskazał przy tym na znaczenie norweskich dostaw gazu, terminalu LNG w Świnoujściu, planowanego terminalu FSRU w Zatoce Gdańskiej oraz połączeń międzysystemowych z sąsiednimi państwami.

– Polska jest gotowa do tego, aby stać się hubem dla norweskiego gazu w Europie Środkowej. Mamy infrastrukturę, mamy Baltic Pipe, mamy możliwości magazynowania i przesyłu. To ważne nie tylko dla Polski, ale także dla państw regionu, które nadal w dużym stopniu opierają się na gazie rosyjskim, takich jak Słowacja czy Węgry. Chcemy, aby współpraca z Norwegią służyła bezpieczeństwu energetycznemu całej tej części Europy – powiedział Motyka.

Z perspektywy Polski rozwój tej funkcji może przynieść kilka istotnych korzyści. Po pierwsze, wzmacnia krajowe bezpieczeństwo dostaw dzięki oparciu większej części importu na stabilnym kierunku norweskim. Po drugie, zwiększa znaczenie polskiej infrastruktury przesyłowej i magazynowej w regionie. Po trzecie, otwiera możliwość większej aktywności Polski na rynku gazu w Europie Środkowej, zwłaszcza wobec państw, które nadal ograniczają zależność od rosyjskich surowców.

Mocna pozycja w regionalnym systemie bezpieczeństwa energetycznego

Norwegia od 2022 roku pełni rolę głównego gazowego zaplecza Europy. Odpowiada za około 30 proc. importu gazu do Unii Europejskiej. W 2025 roku pokryła 44 proc. zapotrzebowania Niemiec na ten surowiec, stając się największym dostawcą gazu dla tego kraju. Polska sprowadza z Norwegii przez Baltic Pipe około 8 mld m sześc. gazu rocznie, co odpowiada około 40 proc. krajowego zużycia.

Nowe partnerstwo z Oslo może więc umocnić Polskę zarówno jako odbiorcę stabilnych dostaw, jak i państwo odgrywające coraz ważniejszą rolę w regionalnym systemie bezpieczeństwa energetycznego. Jednocześnie współpraca w obszarze offshore, CCS i wodoru wpisuje się w szerszy kierunek transformacji energetycznej, w której Polska chce łączyć bezpieczeństwo surowcowe z rozwojem nowych technologii.