PIE: Unia Europejska powinna rozbudować zdolności recyklingu odpadów fotowoltaicznych

Szybki przyrost mocy fotowoltaicznych, zwłaszcza po 2020 r., oznacza konieczność przygotowania się na znaczącą liczbę odpadów fotowoltaicznych w latach 2040-2050 – ocenił Polski Instytut Ekonomiczny. Jego zdaniem, Unia Europejska powinna rozbudować zdolności recyklingu odpadów fotowoltaicznych.

Potrzeba rozbudowy infrastruktury recyklingowej

„Unia Europejska potrzebuje znaczącej rozbudowy zdolności recyklingu odpadów fotowoltaicznych” – ocenił PIE w swoim Tygodniku Gospodarczym. Jak zaznaczył, nowoczesne panele fotowoltaiczne mają żywotność ok. 25 lat. Przyrost mocy fotowoltaicznych, zwłaszcza po 2020 r., oznacza więc konieczność przygotowania się na znaczącą liczbę odpadów fotowoltaicznych w latach 2040-2050.

Instytut zwrócił uwagę, że w krajach UE masa paneli fotowoltaicznych, które zakończyły swoją użyteczność ma przekroczyć 25 megaton, przyrastając do 2050 r. o 2,2 Mt rocznie. Jednocześnie możliwości recyklingu we wszystkich krajach Wspólnoty w 2024 r. wynosiły 170 tys. ton, czyli blisko czterokrotnie mniej od obecnych potrzeb (600 tys. ton) i 12,5 razy mniej niż może być potrzebne za 24 lata.

Liderzy recyklingu i sytuacja w Polsce

Jak przekazał PIE, najwięcej odpadów z fotowoltaiki w 2023 r. wytwarzały Niemcy (68 tys. ton). Jednocześnie jednak w Niemczech skupiona jest obecnie ponad połowa dzisiejszej przepustowości recyklingu paneli fotowoltaicznych (99 tys. ton rocznie). To pięciokrotnie więcej niż w przypadku zajmującej drugie miejsce Hiszpanii (22 tys. ton rocznie) i trzeciej Francji (20 tys. ton rocznie).

Polska deklaruje mniej zebranych odpadów fotowoltaicznych, bo niecałe 600 ton w 2023 r., ale – zdaniem Instytutu – wynika to w dużej części z późniejszego niż w wielu innych krajach UE boomu na rozwój fotowoltaiki. Jeszcze 10 lat temu łączna moc paneli fotowoltaicznych w naszym kraju wynosiła niespełna 200 MW, a w czerwcu 2026 r. było to już 27 GW. PIE dodał, że mimo niewielkiej liczby odpadów Polska wymieniana jest jako jeden istotnych ich eksporterów do Niemiec (obok Włoch, Grecji i Hiszpanii).

Globalna perspektywa i wartość odzyskiwanych surowców

Według danych Międzynarodowej Agencji Odnawialnych Źródeł Energii (International Renewable Energy Agency – IRENA) przytoczonych w publikacji Instytutu, skumulowana masa paneli fotowoltaicznych (PV) kończących cykl życia ma globalnie osiągnąć 200 Mt do 2050 r., co jest zmianą w górę względem wcześniejszych szacunków z 2016 r., wynoszących 60-78 Mt do 2050 r.

Według scenariusza Agencji, wartość rynkowa materiałów odzyskiwanych rocznie ze zużytych paneli fotowoltaicznych ma przekroczyć 810 mln dol. do 2030 r. Dziesięć lat później ma to już być 6 mld dol. do 2040 r., a do 2050 r. – ponad 20 mld dol. Niemal połowę wartości ma stanowić odzyskane aluminium, a dalej – srebro (33 proc.), krzem (11 proc.) i miedź (7 proc.). Z kolei największy udział w wadze globalnie odzyskiwanych materiałów mają stanowić szkło i polimery (ponad 75 proc.) – wskazał PIE.