Elektromobilność: Unia aktualizuje wykaz surowców krytycznych

Z polskiej perspektywy ważne jest, że na liście surowców krytycznych utrzymany został węgiel koksowy, którego największym producentem w Unii jest Jastrzębska Spółka Węglowa (JSW). Według większości polskich polityków, węgiel ten jest na razie nie do zastąpienia w produkcji stali, która z kolei jest kluczowym elementem łańcucha dostaw dla energetyki wiatrowej, przemysłu kolejowego, motoryzacyjnego czy lotniczego.

Komisja Europejska zaznaczyła, że wykaz surowców krytycznych zaktualizowano, aby uwzględnić ich zmieniające się znaczenie gospodarcze i wyzwania związane z ich dostawami w oparciu o zastosowanie przemysłowe. Na zaktualizowanej liście jest 30 pozycji. Do wykazu dodano lit, który wchodzi w skład m.in. baterii do samochodów elektrycznych.

– W przypadku samych tylko baterii na potrzeby samochodów elektrycznych i magazynowania energii, Europa będzie potrzebowała nawet 18 razy więcej litu do 2030 r., a do 2050 r. – nawet 60 razy więcej – powiedział Marosz Szefczovicz z KE.

Analitycy z Brukseli przygotowali prognozę dotyczącą surowców krytycznych w odniesieniu do strategicznych technologii i sektorów w perspektywie lat 2030 i 2050. UE chce w przyszłości uniknąć zakłóceń w strategicznych łańcuchach dostaw, które wystąpiły w związku z koronawirusem.

Przedstawiony przez Komisję plan działania zakłada m.in. wzmocnienie krajowego zaopatrzenia w surowce w UE, dywersyfikację źródeł zaopatrzenia z państw trzecich, a także zmniejszenie zależności od pierwotnych surowców krytycznych przez wykorzystanie zasobów w obiegu zamkniętym.

Sojusz dla surowców

– Jeśli poddalibyśmy recyklingowi wszystkie stare smartfony, które mamy w domach, i wykorzystali surowce krytyczne w nich zawarte, moglibyśmy mieć materiał na 4 mln baterii do samochodów – mówi wiceszef KE.

W najbliższym czasie Komisja ma powołać europejski sojusz na rzecz surowców. Ma on połączyć wszystkie zainteresowane strony, pracując na rzecz zwiększenia unijnego łańcucha dostaw metali ziem rzadkich. Z czasem sojusz ma być rozszerzony, by zaspokajać inne potrzeby w zakresie surowców krytycznych i metali nieszlachetnych.

Komisja ma też określić z państwami członkowskimi projekty wydobywcze i przetwórcze, które można uruchomić w UE jeszcze do 2025 r. Tu znów są ważne informacje dla Polski – szczególny nacisk ma być bowiem położony na regiony górnictwa węglowego i inne regiony w okresie transformacji.

Do końca 2021 r. Komisja ma opracować kryteria zrównoważonego finansowania sektorów górnictwa i wydobywczego. Ma też określić możliwości pozyskiwania wtórnych surowców krytycznych z zapasów i odpadów UE oraz wskazać obiecujące projekty dotyczące odzyskiwania surowców do 2022 r.