Proces wybudowania i uruchomienia instalacji komunalnej jest czasochłonny, kosztowny, a obecnie też ryzykowny. Trwa on przeważnie kilka lat i inwestor nie ma żadnej gwarancji, że sukces zwieńczy dzieło. A to dopiero początek problemów, z jakimi będzie się borykać prowadzący instalację do mechaniczno-biologicznego przetwarzania niesegregowanych odpadów komunalnych.

Kolejne nowelizacje przepisów wprowadziły zmiany w ustawie o odpadach. Między innymi dotychczasowe RIPOK-i, funkcjonujące jako instalacje MBP, stały się instalacjami komunalnymi. Rola „nowej” instalacji komunalnej pozostała niezmieniona. Opis instalacji, przebieg procesów oraz odpady przetwarzane i powstające w części zarówno mechanicznej, jak i biologicznej instalacji są jasno określone w pozwoleniu zintegrowanym.

Odpady wytwarzane w trakcie procesów

Na potrzeby tego artykułu odpady można podzielić na dwie zasadnicze grupy:
1. odpady wytwarzane w związku z eksploatowaniem instalacji,
2. odpady wytwarzane w trakcie procesów gospodarki odpadami.
O ile sklasyfikowanie i zagospodarowanie odpadów z pierwszej grupy nie stanowi zazwyczaj problemu dla prowadzącego instalację komunalną, to odpady zaliczone do drugiej grupy są zdecydowanie odpadami „problematycznymi”. I im należy poswięcić większą uwagę. Surowce wytworzone w procesie przetwarzania odpadów po uzyskaniu odpowiedniego stopnia czystości, zbelowaniu i przygotowaniu do transportu teoretycznie są gotowe do sprzedaży. Jednak podlegają one tak dużym wahaniom cen na rynku surowcowym, że nierzadko są źródłem znacznych kosztów, a nie planowanych przychodów. Dodatkowo zmiany popytu tak w kraju, jak i za granicą wyraźnie wpływają na sytuację w branży. Prawa rynku okazały się kłopotliwe dla wielu pośredników czy zbierających odpady, a redukcja popytu w Azji pokazała prawdziwe oblicze faktycznych możliwości związanych z recyklingiem surowcowym. Jedynie „efekt skali” pokazuje wielkość problemu w wymiarze finansowym. Odpady sklasyfikowane pod kodem 19 12 12, uznawane za frakcję pozostałą po sortowaniu odpadów komunalnych oraz doczyszczaniu selektywnej zbiórki, są grupą, z którą prowadzący instalację mają ogromny problem. Każda pracująca instalacja wytwarza codziennie ten odpad w znacznej ilości. Odpady z tej grupy charakteryzują się też tym, że nie spełniają kryteriów dopuszczenia ich do składowania, ponieważ ich ciepło spalania przekracza 6 MJ/kg suchej masy. Problem z zagospodarowaniem tego typu odpadów od wielu lat jest powszechnie znany w branży. Jednocześnie wciąż nie ma żadnego rozwiązania prawnego, które byłoby tu pomocne. Wprawdzie mówi się o zniesieniu zakazu składowania tej frakcji, ale i tak, według zapowiedzi, będzie to okres krótszy niż możliwość uzyskania prawomocnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy spalarni odpadów, nie mówiąc już o zakończeniu procesu inwestycyjnego dla ITPO. Żadna instalacja MBP nie jest w stanie wytworzyć materiału nadającego się w 100% do zagospodarowania, jeśli sama nie ma linii do produkcji RDF. Nie ma realnej...